
BEC – BOS
BASIC ECCLESIAL COMMUNITIES – BASIC ORIENTATION SEMINAR for Claret Itinerant Mission Team
OBJECTIVES:
At the end of the seminar the participants should be able to:
a) ACQUIRE basic knowledge on what Basic Ecclesial Community is, as the Claretian Missionaries in ormoc
b) SHARE & LEARN from one another’s experiences, efforts, hopes and dreams in realizing the Diocesan VISION-MISSION-GOAL.
c) DESIGN a workable BEC Formation Action Plan for their respective parishes.
Contents Page
Session 1 -The Human Person Above All………………………………. 1
Session 2 -Human Dignity Degraded…………………………………… 4
Session 3 -The Changing Church………………………………………. 5
Session 4 -The Church as a Liberating Community……………………. 7
Session 5 -PCP II’s Vision of a Renewed Church…………… ……….. 10
Session 6 -The Church Liberating Mission; Integral Evangelization….. 13
Session 7 -The Spirituality of Social Transformation………………….. 16
Session 8 -The Basic Ecclesial Community:
PCP II’s Expression of the Church of the Poor……………. 19
Session 9 -BEC Structures……………………………………………... 23
Session 10 -Leadership in the BEC……………………………………… 27
Session 11 -Election Process of BEC Leaders…………………………... 32
Session 12 -BEC Formation Process…………………………….. ……… 37
Session 13 -Small Caring Groups Prayer Session……………………….. 41
1 ANG TAWO
(The Human Persons Above All)
1. PASIUNA
“Gihigugma ko ikaw.” Pamilyar be sa imo kini nga mga pulonga? Aduna na ba’y mga tawo nga misulti nimo niining maong mga pulong? Unsa man ang imong gibati sa dihang nadungog mo gikan kanila kining mga pulong sa paghigugma? (Ang facilitator mo awhag sa mga participante sa pagpadayag sa ilang mga tubag)
Sa ato pa, angayan ug maayo diay nga pagapadayagan kita ug gugma. Karon, ngano kaha nga nagpadayag man kining mga tawhana ug paghigugma kanimo? Unsa kaha ang rason/ mga rason ngano nga nagpadayag man sila sa gugma kanimo? (Ang facilitator moawhag na usab sa mga participante sa pagpadayag sa ilang tubag)
Nagpadayag sila ug gugma kanimo tungod kay may nakit-an sila nga maayo diha kanimo! Nagpadayag sila ug pagbati kanimo tungod kay aduna sila’y naaninag nga kaayo diha sa imong pagkatawo. Sa ato pa, sama sa salamin, ila lamang gibalik nganha kanimo ang ilang nakita diha kanimo – ug ang ilang nakita mao ang usa ka dalaygon / angayan / puno sa kaayo nga pagkatawo.
Kini nga kaayo / pagkaangayan / pagkadalaygon mao ang naghugis o naghatag ug bili sa atong pagkatawo. Kay ang kamatuoran mao nga ang tawo gimugna nga maayo. Walay dautan nga tawo sa iya gayong kinaiyahan! Ang kinabuhi sa tawo lunsay gayod nga maayo. Ako maayo, ikaw maayo, sila maayo, kitang tanan maayo!
II. DIIN MAN GIKAN ANG KAAYO SA TAWO?
Ang ilang mga pula sa usa ka batan-on nga lalaki klaro nga misubay gikan sa iyang ulo, agi sa iyang nawong, paubos sa iyang ilong hangtud sa iyang lawas. Usa ka adlaw, gipangutana siya sa iyang higala.
“Bay, mangutana ra ko nimo. Sigurado ko nga sa bata ka pa, napuno ka gayud sa sungog sa imong mga klasmet ug mga higala tungod nianang dakong ila sa imo nawong. Giunsa nimo pag-atubang ang ilang mga sungog?
Mitubag ang batan-on: “Kasabut ko bay, nag-esplikar niini ang akong tatay ngano nga aduna ako’y ila sa nawong ug lawas. Miingon siya nga gihigugma pag-ayo ako niya ug dili siya makaako nga mawala ako sa iyang panan-aw, mao nga sa baby pa ako, gihangyo niya ang Diyos nga dili gayud unta ako mahibulag kaniya hangtud sa hangtud. Isip tubag, gipadala sa Diyos ang usa ka anghel ug gihagkan ako. Ang dapat sa halok sa anghel nahimo nga akong mga ila. Gihagkan ako sa Diyos pinaagi sa anghel tungod kay dili gusto sa Diyos nga mawala ako sa panan-aw ni tatay. Pinaagi niining maong ila makit-an ug mail-han dayon ko sa akong tatay bisan pa kung daghan ang mga tawo. Kini ang akong ila, ba’y, timaan kini sa paghigugma.”
Ug mipadayon ang batan-on sa pag-ingon: “Mao nga sa dihang mi-eskwela ako, naluoy gayud ako sa akong mga klasmet sa pagkakita nako nga wala silay ila sa ilang nawong ug lawas – wala sila’y ila sa paghigugma!”
Gihigugma kita sa Diyos. Ang matag-usa kanato gihigugma niya. Ang kaayo sa taawo ug ang gugma nga nagatubod sa iyang kasingkasing gikan sa kaayo sa Diyos. Ang pagkaangayan ug pagkadalaygon sa tawo gikan sa pagkaangayan ug pagkadalaygon sa Diyos! Ang gugma nga nakita sa mga tawo diha sa atong kinabuhi naghulagway kini sa Diyos diha sa atong kinabuhi. Sa ato pa, mga maayo kita, sumala sa Diyos nga naglalang ug naghigugma kanato. Dili ba angayan lamang nga atong ikapasigarbo nga mga maayo, dalaygon ug balaan diay kita tungod sa paghigugma sa Diyos?
1
Giklaro kini nga pagkamaayo ug pagkabalaan nato diha sa Balaang Kasulatan:
1.) Genesis 1:26-27 – “ Unya miingon na usab ang Dios, Buhaton nako ang tawo sama sa akong dagway… Busa gibuhat sa Dios ang tawo, lalaki ug babaye, sama sa iyang dagway; ug gipanalanginan niya sila.”
Kita, ang matag-usa kanato, gimugna sumala sa dagway sa Dios. Ang buot ipasabot niini mao nga ang kada usa kanato miambit sa iyang pagkabalaan.
2.) Gen.2:7 – “ Unya mikuha ang Ginoong Dios ug yuta ug nagbuhat siya ug tawo gikan niini; gihuypan niya ang buho sa ilong sa tawo sa makapabuhing gininhawa ug ang tawo nakabaton ug kinabuhi.
Sa wala pa huypi sa Dios ang ilong sa tawo sa makapabuhing gininhawa, patay pa kini siya. Apan sa dihang gihuypan na anag ilong niini ug nakaambit na siya sa ginhawa sa Dios, nakabaton ug kinabuhi ang tawo. Unsa mang klase nga kinabuhi? Diosnong kinbuhi! Sa ato pa, ang atong ginhawa karon ginhawa sa Dios nga mihatag kanato sa kinabuhi.
3.) Juan 3:16 – “ Kay gigigugma pag-ayo sa Dios ang kalibutan ug tungod niini gihatag niya ang iyang bugtong Anak, aron ang tanan nga motuo kaniya dili mamatay, kundili makabaton hinuon sa kinabuhing dayon.”
Sa dihang nakasala ang tawo, ang Dios mismo pinaagi sa iyang bugtong Anak maoy miluwas kanto. Kay ang nahisalaag dagway man sa Dios, Dios usab ang miako sa paghiuli sa tawo balik kaniya.
III. KINAIYA SA TAWO
Unsa man ang kinaiya sa tawo? Kinsa ang tawo? Atong susihon ang tubag sa upat ka bantugan nga magtutudlo. Sila si Aristotle, Hobbe, Darwin, ug si Moises.
Matud pa ni Aristotle sa Gresya, “Ang tawo hayop nga adunay gahum sa pangisip.”Matud pa ni Hobbe sa Inglatera, “Ang tawo lubo nga motukob sa isigkatawo.” Matud pa ni Darwin sa America, “Ang tawo gikan sa kaliwat sa unggoy.” Matud pa ni Moises sa Bibliya, “Ang tawo gilalang sumala sa dagway sa Dios.”
Ang tulo, sila ni Aristotle, Hobbe ug Darwin nagkaparehas sa ilang paniid sa tawo: ang tawo adunay hayop nga kinaiya.
Gikan sa upat ka tubag, adunay duha ka importanteng kalidad sa tawo. Sa tubag ni Aristotle, naghisgut siya bahin sa “gahum sa pangisip.” Sa tubag ni Moises, naghisgut siya bahin sa “sumala sa dagway sa Dios.” Sumala sa padayag ni Aristotle, ang gahum sa pangisip maoy gahum sa tawo nga makadumala, ug makapugong, sa kinaiyang hayop sa tawo. Kung ang tawo magdumili sa paggamit sa iyang pangisip, ang mahibilin kaniya mao ra ang pagkahayop. Sumala usab sa padayag ni Moises, ang “tawo gilalang sumala sa dagway sa Dios.” Ang gipasabut ni Moises niini mao nga ang “tawo nakaambit ug Diosnong Diwa.”
Ang lunsay nga kinaiya sa tawo nagsumikad niining duha ka espirituhanong kalidad nga mao ang “gahum sa pangisip” ug “Dionong Diwa.”
IV. MGA IMPLIKASYON / KAMATUORAN MAHITUNGOD SA TAWO
1.) Ang tawo gimugna sa Dios nga may gahum sa pangisip ug Diosnong Diwa. Kini naghimo kanato nga
2
mga nilalang labaw sa uban nga mga gimugna sa Dios. Diha sa estorya sa pagmugna sa kalibutan, giingon nga adunay ang-ang ang pagmugna sa Dios. Gikan sa dignidad nga iyaha sa mga tanum ug mga kahayupan, mipataas ang dignidad sa iyang pagmugna. Didto gayud sa ikaunom ug katapusang adlaw gimugna sa Dios ang tawo nga naghupot sa hingpit nga dignidad sa Dios, kay nahimo man siya sumala sa iyang dagway. Ang iyang gahum sa pangisip ug diosnong diwa maoy nakapataas sa iyang dignidad, dignidad nga kabahin sa Dios.
2.) Ang tawo mahal sa Dios. Labot lang nga gimugna siya sumala gayud sa iyang dagway, ang tawo gimugna usab sa Dios nga walay kaparehas. Sigurado gayud ako nga sa minilyon na ka tuig nga naglabay, walay duha ka tawo nga magkaparehas, nga walay duha ka Marvyn nga gimugna sa Dios. Ug sa umaabot pang minilyon ka mga tuig, wala nay Marvyn nga pagahimuon pa sa Dios. Usa ra ang Marvyn. Kung mawala na ako niining kalibutan, dili na ako mobalik pa.
3.) Kung kita namugna man sa gugma, gitawag usab kita sa paghigugma; gitawag kita sa pagmugna ug katilingban sa gugma. Kini mao ang atong sangon nga nadawat sa atong pagkaminugna sa gugma: “ kini mao ang isugo ko kaninyo: paghigugmaay kamo.” (juan 15:17) Dinhi natukod ang atong simbahan – ang Simbahan sa gugma.
Awit
Kay kit usa ra sa gugma ni kristo
Kon mamatay kita uban kaniya
Mabanhaw kita sa kinabuhing dayon.
1.) Kon sa imong kinabuhi, gugma ang gadasig
Ayaw na pangita ug lain pang butang
Kay ang Ginoo anaa kanimo.
2.) Kon aduna kay igsoon nag-antus sa kasakit
Lig-ona ang pagtuo sa langitnong gahum
Kay ang Ginoo mao ang paglaum.
3.) Kon ang imong kasingkasing napuno sa kalipay
Kalipay ihatag mo sa mga nagsubo
Ang pahiyum, mobalik kanimo.
4.) Kon ikaw manggiangayon sa isigkatawo
Kalipay nga Diosnon ang imong maangkon
Ug magpuyo ka sa kalipay’ng dayon.
5.) Kon dawaton ta ang Ginoo sa bug-os nga gugma
Kalipay nga Diosnon ang atong maangkon
Kay ang Ginoo labing malipayon.
_______________________________________
Part III Source: Lugas, ni Msgr. Jose Manguiran, D.D., 1998, pp. 17-18
3
2 ANG PAGYATAK SA DUNGOG SA TAWO
( Human Dignity Degraded)
A. Buluhaton.
B. Ang Proseso. Grupohon ang mga partisepante ngadto sa unom hangtud napulo ka miembro kada grupo (ang kadaghanon sa grupo nagdepende usab sa kadaghanon sa mga partisipante). Ang kada grupo magpili ug facilitator ug reporter. Hatagan ang matag grupo ug mga peryodiko. Sa sulod sa biente minutos, ihulagway sa grupo ang kahimtang sa sosyedad sa Pilipinas karon pinaagi sa paggamit sa mga hulagway nga anaa sa mag peryodiko. Ila kining guntingon ug ipilit diha sa manila papers. Human sa gitaal nga takna, magsugod ang reporting sa matag grupo.
C. Mga Gamit. Mga daan nga peryodiko, gunting, paste, manila papers, masking tape.
D. Pagpalawum. ( Human matuki sa speaker ang mga reports, isunod dayon ang mga pagpalawum.) Makita nato sa atong mga reports nga ang sosyedad sa Pilipinas usa ka katilingban nga wala maghatag ug hustisya sa dignidad sa tawo isip “dagway sa Dios.” Ug kini nagpasabot lamang usab nga wala gamita sa tawo ang iyang “gahum sa pangisip” sumala sa plano sa Dios.
Kon inyong hinumduman, ang atong nahisgutan sa unang sesyon ang mga pagsabot sa mga bantugang Pilosopo mahitungod sa tawo. Ngano nga si Hobbe nagsulti man nga ang tawo hayop nga lobo, ug si Darwin nagsulti nga ang tawo hayop nga unggoy? Unsa man diay ang mga lihok sa pagkahayop sa tawo?
Sumala ni Hobbe, ang pagkalobo sa tawo mao; ang tawo ang manglupig, ang tawo nga mangulipon sa iyang isigkatawo, ang tawo bangis hangtud pa gani sa pagpatay sa isigkatawo. Sumala ni Darwin, ang tawo parehas sa unggoy kay kawatan, hakog, ug uwagan.
Ang tawo makapugong sa iyang pagkahayop basta gamiton niya ang iyang pangisip ug mosunod sa mga diwa sa Dios. Kay ang atong katilingban nagkasamoksamok man, sa ato pa diay nagpatigbabaw sa ato karon ang atong pagkahayop labaw sa pagkadagway sa Dios. Niining paagiha gipanamastamasan nato ang Dios mismo.
E. Pamalandong. Isip sambahan o katilingban sa gugma, unsa man ang angayan nato nga buhaton aron mahibalik ang dignidad sa tawo sumala sa plno sa Dios?
F. Pagpangyo ug pasaylo pinaagi sa awit:
O GINOO MALUOY KA!
____________________________
Part D Source, Lugas ni Msgr. Jose Manguiran, D,D.
4
3 ANG PADAYON NGA PAGBAG-O SA SIMBAHAN
(The Changing Church)
BULUHATON:
Bahinon ang grupo sa tag-napulo ka miembro kada grupo. Ang matag usa, magpili sekretaryo ug tigtaho. Ang facilitator magapod-apod ug meta-cards (8x4 paper or card) ug usa ka pentel pen sa matag papel sa matag grupo. Ang sekretaryo maoy mosulat samtang ang tigtaho maoy mopapilit sa matag papel ngadto sa board. Pagaorasan kining maong kalihukan. Ang daghan nga talagsaong tubag nga wala sa uban maoy modaug.
Ang pangutana: Kon makadungog ka sa pulong nga “kabag-ohan o kausaban” unsa may nimo mahunahunaan dayon?
PAGPALAWOM:
A. Ang simbahan kanunay modawat og kabag-ohan aron sa paglubag sa mga panginahanglan ug kahigayunan diin adunay kausaban.
1. Ang sanglitanan, “Ang kabag-ohan maoy permanente dinhi sa kalibutan,” usa ka pareho nga kamatuoran ug hagit. Diha sa kabag-ohan aduna gayu’y kalisud o kakuli-an nga dili kalikayan. Kinahanglan nga talikdan ang namat-an ug naandan nga gawi ug mosunod subay sa bag-ong agianan nga wala pay tunob sa kasiguro- an. Diha sa mga pangutana inubanan sa kadasig bisan tuod adunay kangitngit apan gigiyahan sa pagtoo ug pagsalig. Mao kini ang hinungdan nga kon mahimo ang kabag-ohan pagalikayan. Sa dihang si Abraham(Gen 12:10-20), si Moises(Ex 4:1-17) ug si Jeremiah (Jer 1:1ff) gitawag sa Ginoo aron biyaan ang tanan sa kalimot, adunay pagsupak nga nagpugong kanila ka ang pagsunod niini naghatag man og higayon nga mahulgaon. Si Hesus usab didto sa Harden ` sa Getsemani, gipaningot og dugo sa dihang iyang gipamalandungan ang kabubut-on sa Dios.
2. Ang simbahan dili makalikay niining tanan. Kon ang simbahan mahimong makahulugan diha sa
Kasinatian nga tawhanon, kinahanglan nga modawat usab siya og kabag-ohan. Kay daghan ang
Nagtuo nga ang simbahan nahimulag sa kalibutan. Diha sa simbahan adunay herakiya: ang santo
Papa, Obispo, mga kaparian ug mga relihiyoso. Ang mga layko anaa sa kalibutan ug ang mga
Sakop sa herakiya sa simbahan duol sa langit busa duol usab sa Dios. Dali ra maluwas samtang
Ang mga layko duol sa impyerno ug nangandoy nga maluwas. Usa sa mga pamaagi sa kaluwa-
San mao ang pagpaminaw ug pagsunod sa mga nahiduol sa langit.
Haangtud karon ang sayop ug kanunay nga nagbalikbalik nga pulong “separation of church and
State” maoy gibasihan niining maong panghunahuna sa simbahan. Ang kamatuoran mao nga ang
Simbahan ania sa kalibutan. Apan kon nagdumili siya paglakaw subay sa lakang sa mga katawhn
Nan nawad-an siya og bili isip usa ka simbahan. Apan sa kanunay ang simbahan matinud-anon
Sa misyon ni Kristo nga kanunay buhi og misakop sa kinatibuk-an nan kinhanglan aduna gayod
Siyay kausaban (Mt. 28:18-20) kinahanglan nga motubag siya sa unom(6) ka mahinungdanong
Bahin sa kinabuhi sa tawo: espirituhanon, politikanhon, ekonomikanhon, katilingbanon,
Culturahanon ug ekolohikanhon.
5
B. Adunay kabag-ohan ang simbahan diha sa pamaagi sa iyang pagsangyaw apan ang gisangyaw mga
Maayong Balita nagpabilin sa gihapon.
1. Usa lamang ang Maayong Balita: Si Hesu-Kristo. Mao kini ang misyon: ang pagmantala nga si
Kristo mi-anhi aron pinaagi sa iyang kinabuhi ug kamatayon kita makaambit sa kabuhong sa
Kinabuhi (Jn 10:10). Ang iyang pulong ug buhat maoy nagpamatuod nga siya mao gayod siya.
Karon ato siyang gimantala nga nabuhi ug ang iyang espirito kanunay naga uban kanato. Ang
Espirito kanunay nag-agulo (Rom 8) hangtud nga kitang tanan magkahiusa diha ni Kristo.
2. Isip usa ka simbahan, katawhan sa Dios. Kita gitawag aron sa pagpadayon sa misyon ni Kristo
Aron pagdala mahitungod sa kinabuhi ug sa gingharian sa Dios. Hinoo, kon sa unsa nga paagi nato
Isangyaw ang kamatuoran, kino adina gayoy mga kalainan. Ang unang konsedirasyon sa mga paagi
Nga angay natong sukaran sa pagsangyaw mao ang konteksto diin anaa gayod diha ang simbahabn.
6
4 ANG SIMBAHAN ISIP MALINGKAWASNONG KATILINGBAN
( The church As a Liberating Community)
BULUHATON A: (Usa ka tukog…duha ka tukog..)
Matag usa nga apil sa kalihukan (training) tagaan og tukog o gamayng kahoy ba hinuon. Ang tigdumala o tigpahigayon sa maong kalihukan momando kanila sa pagbali niini ngadto sa duha. Pagahimuon ang mao gihapon nga paagi sa ikaduhang higayon apan niining higayona dugangan na ang gidaghanon sa tukog.
Pangutana: 1. Asa o unsa ang lisud balion?
2. Unsa man ang inyong nakat-unan bahin niining maong kalihukan?
BULUHATON B: ( silhig nga tukog)
1. Hatagan ang matag-usa og tukog. Magkatag og mga sagbot o papel sulod sa kwarto diin gihimo angseminar o panagtigum, Manduan ang matag-usa sa pagtigum og sagbot o papel gikan sa nagkatag nga sagbot sulod sa tulo ka minuto.
2. Pangutan-on ang matag-usa nganong gamay o daghan man ang ilang natigum sulod sa gihatag kanila nga takna.
Pangutana: 1.Unsay inyong ikasulti niini?
2. Unsay inyong nakat-unan?
PAMALANDONG SA PAGTOO
A. Gikinahanglan nato ang grupo o kumonidad aron molambo isip tawo ug aron makalingkawas kita gikan sa
dili gawasnon nga mga sitwasyon sa kinabuhi.
1. “ Tanang komunidad gasa sa Diyos”. Ang Ginoo maoy tinubdan niini kinsa nasayod nga ang tawo molambo diha sa iyang relasyon o pagpakiglambigit sa uban. Mao kini ang hinungdan nga sa dihang iyang gipadala ang iyang bugtong Anak nga si Hesus diha kini niya ipahiluna sa usa ka tawhanong pamilya o banay kinsa nahisakop usab sa usa ka katilingban. Usa ka awit naghulagway sa pag- ingon;”Walay usa ka tawo nga isla, nga makatindog nga siya ra, ang kalipay sa uban kalipay ko usab, ang ilang mga kahadlok ug kabalaka gibati ko usab”. Sa ato pa, isip usa ka tawo, dili gayod kita molambo kung nag-inusara tungod kay ang paglambo mahitabo lamang diha sa atong relasyon sa lain. Gikan sa atong pagkahimugso hangtod sa atong pagkamatay, kinahanglan kitang mahigugma ug higugmaon, mag-alima uga alimahan sa uban.
2. Ang tawo nagkinahanglan ug laing tawo aron kapanalaminan sa iyang mga kabaskugan o kaluyahan. Ang pagdawat sa kabaskugan o kaluyahan sa usa ka tawo mahitabo lamang diha sa relasyon niini ngadto sa uban. Sama nga ang komunidad dali daling bungkagon, nagkinahanglan usab kita og malig-ong komunidad aron pagpukan sa dili makiangayon nga mga sistema nga migapos ug miulipon kanato. Sama sa nahitabo sa EDSA, wala unta matuman ang gipangandoy nga kabag-ohan kung si Cory Aquino lang usa , gikinahanglang gayod ang komunidad. 7
B. PAGTUKOD SA KATILINGBAN
Ang Ginoo maoy naghatag ug maoy tinubdan sa pagtukod sa usa ka katilingban, apan wala kini magpasabot nga ang tawo dili na lang maningkamot aron mahingpit kining iyang mga plano nga kaayuhan, sa panahon karon kanus-a gusto nato ang labing sayon ug labing dali, ang pagtukod sa usa ka tinuod nga kristohanong komunidad dili gayod mahitabo sa usa ka daklit lamang. Maglangkob kini sa tanang aspeto sa paglambo sa usa ka komunidad mao nga nagkinahanglan kini ug paglahutay.
Ang komunidad mahimugso kung ang mga sakop niini:
1. Nag-inilhany, adunay maayong komunikasyon, ug may pagpakabana sa usag-usa. Ang pag-inilhanay nga dili lamang sa nawong o hulagway, o sa ngalan, apan labi na gayod ang pagkasuod diin ang matag- usa may pagsinabtanay ug pagdawat sa tagsa-tagsa ka mga kaluyahan o kabaskugan.
2. May panag-ambit o paghinatagay sa panahon, katakos, ug kabtangan. Matud ni San Pablo: “ Alang sa pagtukod sa lawas ni Kristo (church-people), ang tanan magkahiusa diha sa pagtoo ug sa kaalam sa Anak sa Diyos” (Eph 4:12-013). Samtang dili pa kita mahibalong mopaambit sa gamay nga anaa kanato, ang lawas dili gayod makompleto.
3. May pagtinabangay ug mosalmot sa paggama og mga desisyon sa mga kalihukan sa katilingban.
4. Modawat og mga responsibilidad ug obligasyon alang sa kalambuan sa komunidad. Ang tinood nga kristohanong komunidad maningkamot gayod nga molungtad ug magpadayon ang mga grupo. Busa gikinahanglan ang maayong relasyon sa matag-usa, mag-uliay kung nagkabingkil o adunay pagkasilo, ug padayonna maningkamot sa pagbag-o sa kaugalingon.
C. MGA NAHIUNANG SAKOP SA SIMBAHAN NAGPUYO SA USA KA PAGTOO DIHA NI KRISTO HESUS.
Ang mga kristyanos kaniadto mipakita kanato kung unsaon pagpuyo diha sa usa ka komunidad.
1. Act 2:42-47; 4:32 – Ang pagkahiusa ug pagpakabana sa matag sakaop. Nakaila sila sa matag-usa ug nagpuyo sila sa nga malinawon.
2. Act 2:45-47; 4:34 –Adunay pag-amuma ug pagpakabana pinaagi sa paghinatagay ug pagpaambit sa ilang mga hiagi.
3. Acts 5:12b; 6:2-6 – Adunay panagtigum kung may panagsabutan o kon adunay suliran nag motumaw. Ang tanan nagpakabana sa kahimtang sa matag sakop ilabi na gayod ngadto sa labing nanginahanglan.
D. ANG SIMBAHAN KATILINGBAN SA KAGAWASAN
1. Ang tinuod nga kagawasan nagagikan lamang sa Ginoo pinaagi kang Kristo Hesus kinsa mianhi aron malingkawas kita gikan sa pagkaulipon sa sala. “ He has anointed me to bring good news to the poor” (Lk 4:16ff). Ang simbahan midawat niining maong tahas, sa pagpadayon sa misyon ni Kristo dinhi sa kalibutan isip katawhan sa Diyos. Isip simbahan, mitanyag siya og panglantaw sa usa ka tinuod nga pagkab-ot ang maong damgo.
a. Pagsaksi o pagpuyo sa gisangyaw nga pulong sa Diyos.
b. Mga pagtulun-an (Church Teachings)
c. Pagbasa sa Tilimad-on sa Panahon (Signs of the Times)
8
d. Katilingbanong Pagsaulog sa Liturhiya
e. Pag-uliay o pagpuyo sa mga nagun-ob nga mga relasyon
f. Pag-alagad og pagsaksi
2. Ang simbahan komunidad sa kagawasan pinaagi sa pagka:
a. Parianong komunidad nga mainampuon (Woshiping Community)
b. Harianong komunidad nga nagaalagad (Serving Community)
c. Komunidad nga nagpuyo ug nagsaksi sa Ebanghelyo (Witnessing Community)
ACTION ORIENTATION
1. Sharing in Triad
a. Bahinon ang grupo ngadto sa tinagutlo (triad) ug pahimuon ug ilang tan-aw o pagbasa sa kahimtang sa kristohanong komunidad sa ilang kaugalingong lugar o sa grupo ba hinuon diin sila nahisakop (religious affiliation)
b. Kinahanglan ang maglangkob sa maong grupo (triad) gikan ra sa usa o samang lugar o organisasyon.
c. Diha sa pagpaambit, mas maayong likayan ang paghingalan ug mga ngalan sa tawo.
2. Giya sa pag-inambitay
A. Sa atong barangay/ organisasyon kasagaran sa mga sakop Baskog Luya
1. Nakasinati og panaghiusa tali kanato………………………………….
2. Maoamuma og nagpakabana, moapaambit……………………………
3. Magtinabangay sa pagsulnbad sa mga suliran…………………………
4. Andam modawat og mga obligasyon alang sa kaayuhan sa tanan…….
5. Nahibalo sa kristohanong pagtoo ug nananingkamot nga
makakat-on pa…………………………………………………………
6. Sayod sa kahimtang sa kinabuhi sa matag-sakop……………………...
B. Sa atong barangay/ organisasyon, nasinati nato ang:
1. Mapamalandungong komunidad………………………………………
2. Mapahiuli o maabi-abihong komunidad………………………………
3. Organisado nga komunidad……………………………………………
4. Nagkahiusang komunidad sa pag-ampo……………………………….
5. Saksi ang kinabuhi sa Kristohanong pagtoo…………………………..
6. Adunay pagpakabana ug paghigugma sa labing nanginahanglan……..
Note: 1. Human sa pagpaambit, tigumon ang mga tubag gikan sa grupo.
3. Tapuson sa usa ka haum nga awit o pag-ampo.
9
5 NABAG-ONG SIMBAHAN ;PANLANTAW SA PCP II
(PCP II’s Vision Of A Renewed Church)
BULUHATON:
Unsay imong katungdanan (bahin/papel) diha sa simbahan? Isulat sa pisara ang tanan nilang mga tubag. Giyahan ang mga patisipante sa pagkab-ot sa usa ka konklusyon pinasikad sa ilang mga tubag sa paghatag kanila ning mosunod nga mga pangutana:
1. Unsang matang sa simbahan ang imong nakita?
2. Unsang bahina sa kinabuhi sa simbahan ang kasagaran nga makita diha sa inyong mga tubag?
PAGPALAWOM:
A. Ang simbahan usa ka komunidad nga nahugpong diha sa pagtuo, giniyahan sa Espiritu Santo, taliwala diha si Kristo ug sa kanunay gibuhong sa mga sakramento ilabi na gayud sa Eyukarisetiya. Misyonero ug propeta ug sa kanunay nahiusa diha sa mga kaparian sa Simbahan.
1.Matuohong komunidad. Ang simbahan katawhan sa Dios nga naghiusa diha sa pagtuo sa saad sa Dios: Ako
Man ang inyong Dios ug kamo mao-ang akong katawhan” (ex.6:7) kini mao gihapong Dios nga nagpadala
Kang Jesus aron paghatag og kinabuhi, kinabuhing hingpit (Jn.10:10). Sa matag karon ug unya kining
Maong matuohaong komunidad magtigum aron paghatag og hini-usang pagdayeg sa Dios ug sa kanunay
Maningkamot sa pagpakabana sa matag usa uban ang gugma.
2. Giniyahan sa Espiritu Santo. Ang simbahan sa kanunay naga-aninaw sa talimad-on sa atong kapanahonan
(Signs of the Times) ug naminaw sa katawhan ilabi na ang mga kabus. Giniyahan sa Espiritu Santo, ang
Simbahan namalandong sa iyang kaugalingon ilabi na ang pagkab-ut og mga pamaagi sa pagtubag sa iyang
Mga katawhan.
3. “Kristo-Centro”. Ingon nga ang debosyon ngadto kang Maria ug sa mga kasantosan maayo, apan diha sa
Kinabuhi sa simbahan si Kristo ang anaa sa taliwala sa mga kalihukan niini. Sa makanunayon nga pagpa-
Malandong sa mga pulong sa Dios ug sa pagpuyo sa inadlaw-adlaw nga pagkinabuhi subay sa ebanghilyo
Tungod kay si Kristo anaa man sa kinauyokan sa pulong sa simbahan,nag-ako ang simbahan sa katungdanan
Pagsangyaw sa pulong sa Dios ngadto sa tanang katawhan.
4. Gilig-on sa mga sakramento ilabi na sa Eukaristiya. Hugot ang pagtuo sa simbahan sa makaluwas nga gahom
Sa mga Sakramento ilabi na gayud ang Eukaristiya diin ang katawhan mapasalamatong mamalandong sa
Kinabuhi ug kamatayon ni Kristo og sa iyang makanunayong presensay diha sa katilingban. Isip gigikanan
Sa iyang kusog, ang simbahan naningkamot sa pagdala sa mga sakramento ngadto sa tanang katawhan ilabi
Na kadtong mga halayo niini.
5. Misyonero ug Propeta. Ang simbahan inila sa iyang pag-ugmad sa mga kabag-ohan sa katilingban. Iyang gi-
10
Padayon ang misyon ni Kristo ug sa kanunay naningkamut sa pagpuyo sa kinabuhi ni Kristo u gang pagpa-
Ngalagad ngadto sa tibuok kalibutan. Siya buhing timaan sa pagkamaayo ni Kristo ug makaluluwas nga
Gahom sa iyang kinabuhi. Tungod niini ang simbahan naningkamut sa paglantaw nga maghari unta sa tibuok
Kalibutan ang kalinaw, hustisya ug gugma; sa kanunay magsalikway sa tanan nga mamahimong babag sa
Katumanan ug siya usab makugihon sa pagsangyaw ngadto sa Maayong Balita
6. Nahiusa uban sa mga kaparian. Ang simbahan sa kanunay naga-ila sa kamahinungdanon nga kabahin sa mga
Maalagarong pagdumala sa iyang mga kaparian diha sa iyang komunidad. Daku og ikatampo ang mga
Kaparian isip “principal animators”, ilabi na diha sa matag karon ug unya nga pakiglambigit sa katawhan.
B. Sumala pa sa PCPII ang simbahang Pilipinhon komunidad sa mga tinun-an nga anaa
ubos sa usa ka misyon Kining maong simbahan, simbahan sa mga kabus.
1. Kining Bag-ong Simbahan usa ka komunidad sa mga tinun-an nga anaa sa misyon.
Matuohong Komunidad. Ang hugot nga pagtuo sa nabanhaw’ng Kristo maoy naghugpong ingon man -
naghiusa sa mga miembro ning maong komunidad. Kining mapamalandongong komunidad sa kanunay
gilamdagan sa Espiritu Santo uban ang dakung pagsalig sa Labawng Makagagahom diin ilang gipuy-an ang
mga Plano sa Dios sa kaluwasan u ang kagawasan sa tanan. Taliwala sa matag miemnbro ning maong
komunidad ang hini-usang pag-ambitay sa ilang mga tawhanong gasa, sama sa panahon, talento ug mga
kalibutanong bahandi.
Misyonerong Komunidad. Mailhan kita isip usa ka kristiyano diha sa atong pagkamisyonero,diin kita
Gipadala aron pagsangyaw ug ingon man usab ang pagpaningkmot nga maghari ang Dios sa kalibutan.
Ang bunyag nga atong nadawat dili lamig naghatag kanato sa kaluwasan sa langit, nagtawag usab kini kana-
To ngadto sa pagkamisyonero (Fullenbach 1994)
Komunidad sa nga tinun-an. Isip kristiyano, kining atong pagkatinun-an diha sa atong matuohong pakig-
Ambit kang Kristo uban ang atong kina-iyang nga kinabuhi diin kini atong gipuy-an. Ang mga misteryo sa
Kaluwasan diha sa kinabuhi ni Kristo, atong gipuy-an ug gipamalandongan diha sa atong inadlaw-adlaw
Nga panginabuhi, isip iyang mga tinun-an.
2. Kining simbahan sa mga kabus maoy simbahan diin diha sa mga miembro niini walay kabus nga walay ika-
Hatag , walay adunahan nga wala nay gikinahanglan (PCPII 98). Ang pagkasimbahan sa kabus nagtimaan
Ning mga mosunod:
a. Ang simbahan nga nakighiusa diha sa mga kabus nagtimaan sa iyang paghatag og pagdapig sa mga kabus (PCPII 127;130). Apan kini wala magpasabut nga gisalikway ang mag datu ug mga adunahan tungod kay ang misyon sa simbahan alang man sa kinatibuk-an ug sanglit siy magmaabi-abihon sa tanan
nga modangop kaniya ma unsa pa man ang iyang panit, pinulongan, tinuohan ug ingon man katigayonan
kining maong tinguha sa simbahan nagdala kaniya ngadto sa pakiglambigit usab sa mga timawa, mga
alaut, ug mag sinalikway. Kining maong paghatag og pagdapig nagkahulogan sa usa ka tiunay ug maka-
nunayon nga pagtugyan o pagtahan sa kaugalingon alang sa kaayohan sa tanan,ie. Kaayohan sa tanan og
sa matag-usa tungod kay kita kaakohan man sa matag-usa sa katilingban.( SRS.38)
b. Simbahan diin ang mga kabus wala isalikway tungod sa ilang katimawa. Kini tataw nga nakita nga sitwasyon dih sa simbahan ilabi na sa pagpangalagad niini sa mga sakramento ngadto sa katawhan.Sama
sa kasal ug lubong, may ordinaryo ug may espesyal depende sa balor sa gihatag nga salapi,ug uban pa. tungod ning maong panghitabo, ang PCPII naglagda nga kinahanglan ang mga kabus dili mahikawan sa
ilang katungod sa pagdawat sa nga espirituhanong bahandi sa simbahan, hilabi na ang pagpamalandong
sa pulong sa Dios ug ang pagdawat sa mga sakramento diha sa mga kaparian (128).
11
c. Simbahan nga nakiglambigit sa mga kabus gayud ug sa uban aron pagpa-uswag sa ilang kinabuhi. Kay
ang nasinati nga pagpanlupig sa atong mga kaigsoonang kabus,ang simbahan dili angayan nga magpaka- hilom lamang niini. Maningkamot ug maninguha tungod ug alang kanila bisan pa man kon kini unya
maghatud kaniya sa pagsupak sa gikauyonan sa kadaghanan ug sa mga pagyubit ug pagdaog-daog unya
sa mga adunahan (PCPII130,131).
d. Simbahan nga naningkamot nga makab-ot ang kagawasan ug hustisya sa walay paglapas sa mga tawha-
nong katungod. Kining maong paningkamot sa pagkab-ot sa hustisya mao gayu’y sangputanan sa gina-
ingon nga “dialogue og life” diha sa mga kabus ning atong nasud. Kining maong”dialogue of life” nag-
dasig sa tanan sa pagtabang sa kabus ilabi na sa pagtungkad kon asa gayud ang ilang mga gikinahanglan
ug sa pagsalmot sa kalihukan aron mahatagan og katumanan ang maong mga panginahanglan.
ACTION ORIENTATION
1. Hisgote kining mga mosunod nga mga pangutana diha sa matag grupo:
a. Unsa ang mga butang/kahibalo nga nahisgotan sa unahan nga bag-o alang kanimo?
b. Unsa’y mga panghuna-huna nga nakab-ot nimo samtang ikaw naminaw sa maong say-say?
2. Tigumon sa tigdumala sa sesyon ang ilang mga tunag.
3. Tapuson ang maong sesyon pinaagi sa hini-usang pag-ampo.
12
6 ANG MALINGKAWASNONG MISYON SA SIMBAHAN:
KINATIBUK-ANG PAGSANGYAW
(The Church’s Liberating Mission: Integral Evangelization)
BULUHATON:
Ang mga partisipante mobasi sa gihimo nga “collage” didto sa ikaduhang sesyon.
Ipangutan-a kining mga mosunod:
1. Ang simbahan nanginlabot ba niining maong gimbuhaton? Kon OO, ngano man? Kon DILI, ngano man
Usab?
2. Niining tanan nga gimbuhaton, diin man dapita ang simbahab mohatag ug dako nga pagpanginlabot?
Ngano man?
PAGPALAWOM:
A. Ang pagsangyaw sa kinatibuk-ang pagtoo maoy misyon sa nagtubo nga simbahan.
1. Isip mga sumusunod ni Kristo, kinhanglan nga ang atong isangyaw mao gayud si Kristo nga mianhi aron sa pagpahiluna sa paghari sa Dios. Ang pagsanyaw diay mao ang pagpangilabot diha sa pag-umol pagusab sa atong katilingban diin ang hustisya, kalinaw, gugma ug kagawasan maoy magpatigbabaw. Alang kanatong mga Filipino, ang pagpatunhay sa maayong kabubut-on sa Ginoo maipasundayag nato diha sa kahamugaway sa kinabuhi. Sa laktod pagkasulti kining maong kahamugaway sa kinabuhi mapatunhay lamang kon matubag ang pinaka importanting panginahanglan sa tawo nga nag-antus sa tumang kalisod tungod sa kahakog sa uban ug sa kasamok sa palibot. Mao kini unya ang maghagit aton sa pagpakigbisog sa mga mayukmok nga kanunay lamang giulipon sa mga madaugdaugon. Diha unya mosidlak ang kahayag sa paglaum niadtong kanunay lamang mabuhi sa singot nga mitolo tungod sa adlaw nga mainit nga kanunay modapat sa ilang panit. Mopatigbabaw unya dinhi sa matag-usa ang pagpahayag diha sa iyang pagsuhid sa usa ka makahuluganong kinabuhi ngadto sa tawo labina sa mga timawa, mao unya kini ang pagpanginlabot sa usa ka kahingpit nga kinabuhi.
2. Aron mahatagan og igong katumanan diha sa pagpatunhay sa kabubut-on sa Ginoo.
Adunay duha ka tulomanon nga maoy atong buhaton:
a. Ipahayag ang mensahe sa kaluwasan. Ang kaluwasan usa ka gasa sa Ginoo nga nagtinguha sa pagdumala sa mga tawo aron mobalik ngadto kaniya.
b. Ipahayag ang mensahe sa kalingkawasan. Ang pagsangyaw dili kompleto kon dili tagaan og dakung pagtagad ang kalingkawasan tungod ka yang tawo wala man mugnaa diha sa kawad-on.
3. Busa, mao kini ang Pagsangyaw:
a. Labaw sa tanan, ang pagpahayag sa kapasayloan sa sala.
b. Ang kalingkawasan sa tanan diha sa pagkaulipon sa tawo.
c. Ang kalmboan sa tawhanong kinabuhi ug sa iyang komunidad uban ang nagkalainlaing panginahanglan sama sa panginahanglang katilingbanon, politikanhon, ekonomikanhon, kulturanhon, espirituhanon ug kinaiyahan.
13
Ang kinatibuk-ang pagsangyaw mao ang pagbag-o sa katilingban sa tanang panginahanglan diha sa pagduyog sa ebanghelyo sa kamtuoran ug sa kahingpitan sa kinabuhi.
B. Ang pagsangyaw sa kalingkawasan nagtinguha sa pag-umol sa komunidad sa pagtuong pilipinhon diin mogamot diha kang Kristo aron ang tanan matinabangay aron sa pagbag-o sa dagway sa katilingban.
1. Ang pagsanyaw dili kutob lamang sa pagtukod og balay alampo-anan. Kini naningkamot pag-umol sa pagbag-o sa nagkalinlaing dagway sa katilingban subay sa kina-iya sa gingharian sa Dios ug kang Kristo Hesus. Mao gani nga ang simbahan wala magduhaduha sa pagtuboy sa kinatibuk-ang kalambuan sa tawo, matibuk-anong mauswagong kagawasan, hustisaya ug kalinaw sa katilingban ug ang kalunsayan sa kinaiyahan.
2. Ang pagmantala sa maayong balita magdala sa kabag-ohan sa kinaiya ug taras diha sa walay kaangayan ug madaugdaugon nga katilingban. Ang simbahan “reminds us again and again that the proclamation of her social doctrine is essential element in the new evangelization”(Maloney 1998, 183; see appendix 2 for summary of the Social Teachings of the Church). Kini nag-awhag sa usa ka hinashasang tumong, bag-ong tinguha, mamugnaong pamaagi ug makahulugang pagpadayag sa kultura.
Hinashasang Tumong – ang tumong sa pagsangyaw mao ang pagpalambo sa katoliko diha sa kinatibuk-ang diwa/ kahimtang sa pagtoo (integral spirituality).
Bag-ong Kadasig – kini nakagamot sa pagtoo (we too believe and therefore speak (2 Cor 4:13). Mao kini ang kadasig sa gugma ( the love of Christ urges us (2 Cor 5:14). Kining maong kadasig mopahiuyon sa pagkamatinud-anon, pagkamamugnaon ug dayag nga panaad.
Bag-ong Pamaagi – kining maong pamaagi dili gayod bag-o kaayo apan gihatagan og bag-ong kabug-aton
- ang pagsaksi ngadto sa uban sa grasya sa Dios diha sa atong kinabuhi uban sa pulong ug buhat.
- maduyogong pamaagi diin ang kada usa giawhag sa pag-abli sa iyang kaugalingon aron pagasangyawan ug mahimong magsasangyaw.
- hiniusang pamaagi diin paga-ilhon ang matag karisma sa kada usa ug sa matag grupo.
Ang mga bag-ong pmaagi sa pagpahayag mogamit og simbolo ug pulong aron dali ra masabtan sa mga tawo sa pagpatandog sa ilang hunahuna, kasingkasing ug kalag ug sa paggamit sa media ug lainlaing pmaagi sa pamalita aron makaabot gayod sa kinatibuk-an.
C. Ang pagtoo kang Hesu-Kristo, dili usa ka idolohiya o politika mogiya sa simbahan dinhi sa iyang misyon sa kinatibuk-ang pagsangyaw.
Nagtoo kita nga si Kristo natawo ug nahimong usa kanato. Mianghi siya aron paghatag og kinabuhi…siya nag-ayo, nagtudlo, nagbanhaw sa mga minatay. Ang matag usa iyang gihatagan og bili, babae man o lalaki, nga gihimo sumala sa iyang dagway ug larawan. Gitahud niya ang matag usa ug gihatagan og paglaum. Ug tunod sa iyang kinabuhi ug kamatayon, gihatagan kita’g mga grasya alang sa kabuhong sa kinabuhi diha ni Kristo ug a pagtoo kaniya gisangon kanato ang misyon nga mao ang: pagpadayag sa gingharian sa langit, ang gingharian nga puno sa kaangayan, kalinaw ug gugma. Kini nagkahulugan og pagbag-o sa kaugalingon ug sa tibook katilingban.
14
Action Orientation:
Big group discussion:
1. Kini bang mauswagong kagawasan nga misyon sa simbahan, nahibaw-an sa tanan?
2. Unsay atong buhaton aron pagpakaylap niining maong misyon?
3. Unsay laing matang sa kalingkawasan nga angay ikadalit sa katawhan?
4. Unsa may imong ikasulti / panghunahuna bahin niining matang sa kalingkawasan?
15
7 ANG PANGANDOY NGA KATILINGBANONG KAUSABAN
(The Spirituality of Social Transformation)
BULUHATON: (Pagpaambit sa mga Damgo/pangandoy)
Small group Sharing
1. Unsay imong mga damgo o pangandoy alang sa imong pamilya? Sa imong katilingban/komunidad?
2. May kalabutan ba kining maong mga damgo pangandoy sa paglaum alang sa usa ka hamugaway nga kinabuhi?
3. Unsa man ang inyong mga kalipay ug mga kalisdanan sukad kaniadto?
Feedback: Tigumon ang mga tubag ug komentaryohan ang mga haum ug angay.
PAGPAALAWOM:
A. Pagsalmot sa pagbag-o sa kahimtang sa katilingban nagkinahanglan sa usa ka nabag-o na Pilipino. Pagbag-o sa katilingban nagtawag sa matag Pilipino nga may paghigugma sa tawo, sa nasud, sa kinaiyahan ug sa Dios. Nanawagan usab kini sa pagkanasudnon nga binase sa:
• Pangandoy sa kaugalingon o kagawasan (independence) ang katakos sa pagpadungog sa desisyon ug mulo alang sa nasud.
• Pagkahiusa (unity) usang panlantaw alang sa katawhan, ang katumanan sa kinabuhi ug naningkamot sa pagtuman niini pinaagi sa usa ka misyon/tahas: ang kabag-uhan sa katilingban.
• Panginlabot o pakiglambigit sa uban (person-oriented) pagtan-aw ug pag-ila sa tawo nga labaw sa tanang binuhat bisag unsa pa man ang iyang kahimtang.
• Pagsakripisyo (heroism) katakos ug kaisog sa pagbarog alang sa nasud.
B. Ang kasamtangang kahimtang nagkinahanglan og bag-ong pagkinabuhi: Pagbag-o sa katilingban.
1. Ang daang sistema sa pagkinabuhi dili mohaom sa karon nga kahimtang. Daghan na ang kinahanglang bag-ohon sa karon nga panahon diha sa natad sa politika, ekonomiya ug kultura.
2. Ang bag-o nga pagkinabuhi, ang pagbag-o o kausaban sa nawong sa katilingban gikinahanglan arom mohaom sa pagtabang nato sa kasamtangang sitwasyon o panginahanglan (globalization, free trade,asian crisis). Kining matang sa pagkinabuhi naglangkob sa kahi nga mohaom pa karon ug pagbiya sa dili gikinahanglan. Ang mga mosunod mao ang gikinahanglang kabag-ohan:
Kaniadto Karon
Mas gitagaan ug bili
Ang kinabuhi sa nakaprogram na. Pagsunod kang Kristo sa misyon.
Lahi ang kinabuhi sa sulod sa simbahan ang Misa nahimong kaparte sa adlaw-adlaw
Ug lahi sa gawas. Nga pagkinabuhi ug gipuy-an kini. Ang tawag
Mao ang pagkaalagad.
16
Pagsabot/ Panlantaw sa Tawo
Duha ka bahin, ang kalag ug lawas, Ang kalag ug lawas konektado sa
ang lawas makasasala mao nga kinahanglan matag-usa diha sa relasyon sa
ang kalag maluwas. kaugalingon; Ginoo, estado, ug sa
kinaiyahan.
Tumong sa Kinabuhi
Kinabuhi human dinhi sa kalibutan karon ug kahuman dingi mao nga ang
busa walay sapayan mag-antus ko karon kasaysayan ug sitwasyon mahinungdanon
kay ang ganti atua sa langit. Sama sa pagkahimong tawo ni Kristo.
Relasyon sa Ginoo
Ako ug ako lang, mao nga magdebosyon Adunay pagpakabana alang sa uban:
gayod ako para sa akong kaugalingon: komunidad, politkia, ekonomiya.
rosary, novena-mas unahon ko kini
Mga Timailhan, Pamaagi, Ekspresyon
Sakramento, personal nga mga debosyon, Ang tahas diha ug para sa kalibutan
novena ug uban pa. pagdawat sa sakramento alang sa
kaayuhan sa tanan.
C. MGA HIYAS SA PAGKINABUHI SA KATILINGBANONG KAUSABAN
1. Pagsunod sa Misyon/Tahas ni Hesus.
- pagpakig-ambit sa pag-antus ni Hesus (paschal mystery).
- paghigugma ug pagpalabi sa nanginahanglan.
- pagbuhi kanunay sa paglaum.
- madasigong pagpaminaw kanunay sa mga mensahe sa Diyos diha sa Balaang Kasulatan, simbahan, sakramento, mga inagulo sa mga kabus ug linupigan, sa kasaysayan ug sa mga timailhan sa panahon.
2. Nagkinahanglan og personal nga pagbag-o og paningkamot alang sa kabag-uhan sa katilingban. Miila kini nga ang sala maoy tinubdan sa tanang problema sa katilingban, mao nga gikinahanglan ang pagdawat ug pag-angkon sa matag-sakop sa komunidad o sa komunidad mismo.
D. APG-UMOL ALANG SA BAG-ONG PAGKINABUHI ALANG SA KAUSABAN SA KATILINGBAN GIKINAHANGLAN.
“Bag-ong bino, bag-o nga sudlanan” (Mt 9:17), tukma nga pag-umol gikinahanglan.Nanawagan kini sakabag-ohan sa:
1. Kaalam 4. Pamatasan/Panglantaw
2. Pagsabot 5. Paglihok
3. Pamaagi
Nag-apil usab kini sa pag-umol sa konsensaya, pagdawat ug pagpuyo sa mga tudlo sa simbahan alang sa pagpakabana sa kahimtang sa katilingban.
17
E. BAGONG PAGKINABUHI NAGHATAG OG DAKONG PAGTAGAD SA KALAMBUAN SA:
1. Bag-ong bili (new values)- paghigugma sa mga kabus, pakig-unong kanila, pagtahod sa tawo, maayong relasyon sa kinaiyahan.
2. Bag-ong katakos (new skills)- katakos sa pagpaningkamot kauban ang mga kabus, pagpamalandong sa pagtoo, pagbasa sa mga timailhan sa panahon, pagkighinabi, pagsusi sa mga butang o panghitabo.
3. Bag-ong kaalam (new knowledge)- mga tudlo sa simbahan bahin sa katilingban, bag-ong mag pagtulun-an bahin sa Diyos, kasamtangang kahimtang o sitwasyon.
4. Mga bag-ong mga pamaagi (new methodologies)- pakighinabi, pagkonsulta, hinugpong o hiniusang paglihok, pagbutang sa kaugalingon sa tinuoray nga sitwasyon.
5. Bag-ong pagdumala (new leadership)- apil ang tanan, mogamit ug daghang mga pamaagi, adunay hagit, adunay panglantaw alang sa kaayuhan sa tanan.
ACTION ORIENTATION
Diha sa gamayng grupo:
1. Unsa man sa inyong huna-huna ang pagbag-o sa katiingban ang gikinahanglan ug gipangayo sa matag-usa kanato isip mga kristiyano? Sa katilingban isip simbahan?
2. Tigumon ang mga tubag. Humanon ang sisyon sa mosunod nga pag-ampo.
O Hesus nga akong manluluwas, imong gibalaan ang imong kaugalingon aron usab kami mabalaa. Wala nimo tuguti nag magmadaugon ang mga kalibutanong hiyas tungod kay maoy diha sa inyong balaang kasingkasing ang gingharian sa Amahan diha sa kasingkasing sa matag-usa kanamo.
O Diyos, tabangi kami sa kanunay sa pagsunod sa inyong nga lakang nga maggiya kanamo ngadto sa pagkaplag sa gingharian sa Diyos ug ang iyang hustisya ug kaangayon. Himoa nga matuman ang iyang pagboot dinhi kanamo ug magpabilin dinhi sa among mga kasingkasing aron magpabilin usab kami diha kanimo pinaagi sa paglaum, pagtuo ug pagkamanggihatagon, sa dakong pagpaubos sa espiritu sa pagkamasulundon sa isip pakig-ambit namo sa imong himaya. Amen.
18
8 GAGMAY’NG KATILINGBANONG SIMBAHAN: (GKS)
ANG GINAINGON SA PCP II NGA SIMBAHAN SA MGA KABUS
(Basic Ecclesial Community:
PCP II’s Expression of Church of the Poor)
Buluhaton:
Ipangutana kining mga mosunod:
a. Unsa’y inyong nahibaloan mahitungod sa BEC?
b. Unsay inyong nadunggan sa uban mahitungod sa BEC?
Pamalandong:
A. Ang mga letra nga B.E.C. nagkahulugan og Basic Ecclesial Community nga sa yanong cebuano nga pagkahubad mao “Gagmay’ng Katilingbang Simbahan”.
Kini siya ang modelo/desinyo sa dagway sa simbahan nga mitumaw human ang ikaduhang Konseho Vaticano.
Ang gina-ingon sa PCP II nga nabag-ong simbahan.
Ang paagi sa pagkasimbahan sa atong panahon karon.
Ang simbahan nga dili organisasyon o kalihukan.
B. Kining gagmay mga katilingbang simbahan nga anaa makita sa mga kapilya (barangay, sitio/zona) nga sakaron ug unya nagkatigom:
Alang sa hiniusang pagsimba ug pag-ampo
Alang sa pagpamalandong sa mga suliran sa kinabuhi ubos sa landong sa pagtuo.
Isip usa nga komunidad ug diha sa komunidad.
Ang pagkakabus u gang pagtuo maoy magdasig sa mga miembro ning maong komunidad sa paghiusa aron pagkab-ot sa hustisya ug kalinaw nga magdala kanila ngadto sa usa ka makahulugang kasaulogan sa kinabuhi diha sa liturhiya.
C. Amg mga letra nga B.E.C. (Basiv Ecclesial Community)
Basic
Diyotay ang gidaghanon, kasagaran 50 ngadto sa 60 ka pamilya.
Naggikan ug dapig gayud sa mga kabus, busa dili matago ang kahi-usahan ngadto sa mga kabus.
Kining maong kabag-ohan naggikan gayud sa liturhiyanhong sinugdan nga mao ang gagmay’ng katilingban.
Ecclesial
Matuohong komunidad ug pagpamalandongon.
Giniyahan sa Espiritu Santo.
Gibuhong sa pulong sa Dios ug sa mga sakramento ilabi na ang Eukaristiya.
19
Nahiusa uban sa mga kaparian sa simbahan ug sa kanunay gi-alagaran sa mga kaabag.
Misyonero ug propeta, naningkamot pagtuman sa misyon nga pagsangyaw sa kaluwasan sa tibuok pagkatawo (integral evangelization) nga maghatud og kausaban ngadto sa katilingban (social transformatiom)
Community
Ang pag-inambitay sa ilang kinabuhi (panahon, talento, katigayonan) naghatud ngado sa hugot nga relasyon sa matag miembro nga pamilya. Diin ang pagtuo kang Kristo nga nabanhaw nagtawag kanila sa hiniusa nga pagsimba. Tungod niini..
Ang mga tawo(layko) gihatagan gayud og katungod nga makita nga sila misalmot ug ila usab kini nga gidumala. Dinhi tataw kaayo ang ilang pagpamalandong, pagsalmot ug pag-inambitay sa mga responsibilidad.
D. Ang BEC, isip usa ka kasinatian sa tinuod nga komunidad anaa kining mosunod nga mga hiyas:
1.
Anaa ang pagpakabana sa kinatibuk-ang sitwasyon sa kinabuhi sa matag miembro: ang ilang mga paglaum, kahadlok, panlimbasog, kalipay ug mga damgo. Nagpakabana sa kinatibuk-an sa kinabuhi (spiritual, political, social, cultural and ecological) sa mga miembro.
Ang mga kalihukan nakasentro kanunay kang Kristo, ilabi na ang Eukaristiya ug ang kanunay nga pagpamalandong sa pulong. Mao kini ang nakahatag ug kusog ingon man kabaskog ning maong komunidad.
Nag-aninaw ug namalandong. Ang tanang mga gimbuhaton ug mga desisyon sa kanunay gihimo ubos sa maampoong pagpamalandong sa ebanghelyo. Sanglit kini matawag nga usa ka maampoon ug masaulogon nga komunidad.
Komunidad diin anaa ang paghupay u gang pag-uliay sa maayong kabubut-on. Tungod kay diha sa matag karon ug unya nag pag-inambitay sa mga bulawanong panghuna-huna ug mga opinion, maghatud kini ngadto sa usa ka panag-hiusa sa matag miembro – diin anaa usab ang paghatud ug pagpinasayloay ug labaw sa tanan ang gugma. Kabahin sa mga sangputanan tungod sa mga kalihukan sa BEC mao usab nga kini maghatud sa tanang miembro (layko, relihiyoso, ma kaparian) ngadto sa usa ka dakung kausaban sa kinabuhi – kausaban sa iyang mga panghuna-huna, kinaiya, batasan, gawi, ug uban pa. (Neo. 1997, 107)
Organisado. Ang tanan niining maong komunidad nag-ambit sa usa ka panlantaw ug mga gimbuhaton. Ang matag usa adunay kalabutan ug kaakohan alang sa matag miembro ug sa kinatibuk-ang katilingban.
Bisan kini usa ka komunidad apan may kalabutan kini sa kinatibuk-ang panon sa katawhan. Ang matag miembro makasinati sa sitwasyon sa katawhan ug may paningkamot sa pagkab-ot sa kausaban sa kalibutan subay sa lamdag sa Ebanghelyo.
Magdala ug kinatibuk-ang kagawasan sa matag miembro.
2. Usa ka hinungdan unya sa kalig-on sa BEC ug sa kalamboan sa mga miembro ug lider niini mao ang pag-umol sa kinatibuk-an nga pagkatawo, ilabi na ang aspeto sa pagtuo nga mao ang sukaranan sa tana nga mga kalihukan sa komunidad (Neo 1997. 106)
20
3. Ang BEC dili resulta o sangputanan sa usa ka kalihukan kondili usa nga proseso. Kining maong proseso mismo ang magtudlo kay maghatag man kini ug mga bag-ong kasinatian, panagbalayloay sa mga hunahuna, ug ingon man kalambigitan sa tanan.
4. Usa sa lawasnong kalidad sa BEC mao ang “alternative leadership”. Usa nga liderato nga layko dili mga pari; naggikan kanila, dili tinudlo; ang tumong pag-alagad, dili poder, naglihok uban sa mga miembro, dili tungod sa mga miembro. (Neo. 1997).
E. Kini mao ang Upat(4) ka mga Importanting haligi sa BEC: Patas, Pag-ambitay sa huna-huna, Pag-apil sa tanan, Igkasi-sinaligan.
Patas – nanag-ambit sa usa ka dignidad sa pagkatawo isip mga anak sa usa lamang ka Dios, dili tungod sa poder, posisyon ug bahandi.
Pag-inambitay sa mga huna-huna – pagnag-inambitay sa mga opinion aron sa pagkab-ot og kasulbaran ingon man desisyon.
Pag-apil sa tanan – pagtambayayong sa mga kalihukan ug awhag sa kalambigitan sa tanan kay sa ginaingon mga “walay kabus nga wala na lamang ikahatag, walay adunahan nga dili na lamang magkinahanglan hatagan”.
Igkasi-sinaligan – nag-inambitay sa kaakuhan sa kalambuan sa komunidad.
F. Ang BEC nangingkamut nga motubo sa kinaugalingon nga paniguro, molambo sa kinaugalingon, ug usab diha sa kinaugalingon nga pagdumala.
Kinaugalingon nga Paniguro (self nourishing) – ang kinatibuk-an nga kinabuhi ning maong komunidad motubo diha sa ilang kinaugalingon nga pagbuhat sa gipanudlo kanila sa mga training. Diin sila misamo ang nagplano unsaon pagtuman niini diha sa ilang komunidad.
Molambo sa Kinaugalingon (self sustaining) – tungod unya sa mga pag-umol nga ilang nadawat sa hinay-hinay molipang diha sa sulod ning maong komunidad ang mga nagkalain-laing himan – kahimanan nga material ug mga miembro unya mao nay mopahigayon niini. Sa sinugdan adunay mga tawo nga ipadala kanila aron pagtudlo o pagtisok sa semilya sa kahibalo, sila na ang moatiman pagpalambo niin diin sa kaulahian sila na usab ang magka-adunay mga tawo nga ila usab ipadala aron pagtisok ngadto sa uban.
Kinaugalingon nga Pagdumala (self governing) – sulod mismo sa maong komunidad adunay gitukod nga han-ay sa mga miembro nga maoy mopahigayon sa ilang mga kalihukan ug hilabi na gayud ang paghimo og mga desisyon alang niini. Kini aron malikayan ang liderato nga gawas sa maong komunidad (sama sa Obispo, kaparian, diocesan, coordinator, mayor, pastoral worker, community organizer ug uban pa). local nga liderato ang palamboon, giyahan ug tudloan sa ilang mga kaakohan. Likayan ang mga panghuna-huna nga “ang mga tigdumala nga gikan sa gawas mas maayo kay kanila nga mismo gikan diha kanila. Kay angay sila nga magmapasalamaton sa mga lider nga gikan mismo kanila, tugotan kining molambo bisan pa man kon may gidugayon ang katumanan niini.
G. Ang BEC adunay mga elemento nga angay bag-ohon aron kini mamahimong tinuod nga luwasnong komunidad.
Ang PANLANTAW sa simbahan ug ang Pagkatawo – nga kini simbahan sa mga kabus ug komunidad sa mga tinun-an nga anaa sa misyon. (session 5)
Amg MISYON – kinatibuk-ang pagsangyaw sa Pulong sa Dios.
21
ESPIRITUHANONG GAWI – kinatibuk-an; hini-usa sa pagtuo uban ang hustisya ug pag-inambitay; naninguha sa kausaban sa kina-iya sa katawhan ug sa tibuok katilingban.
PROSESO – Buhat---Pmalandong diha sa Pagtuo---Buhat (see-judge-act approach) ginamit ang unsay anaa kanila, pinasikad sa ilang mga kasinatian, integrative, evocative, katilingbanong pamaagi
.
PROGRAMA – Kinatibuk-an magdala og kabag-ohan, hiniusa, kagawasan. Sila mismo nakakita sa mao nga panginahanglan, ug sila nangayo nga tudloan sa mao nga programa.
HAN-AY SA PAGDUMALA – ang mga nagkalain-laing pangatungdana pagatukorun lamang sa pagtumaw sa panginahanglan niini apan ubos sa desisyon nga makab-ot unya sa komunidad siha sa ilang pag-ambitay sa mga huna-huna ug konsultasyon.
Sa katapusan, kon aduna may angay kapasikaran sa pagtan-aw kon ang usa ka parokya o diyosesis tinuod gayud nga nagtuman sa katukuran sumala sa ginaingon sa PCP II, kini wala’y lain kundili ang katukuran sa tinuod ug nagalihok nga mga BEC. (Claver in Bernier 1993, 31.)
ACTION ORIENTATION
1. Sa imong tan-aw andam na ba ang inyong katilingban nga matukod ngadto sa pagkaBEC uban sa mga gina-ingon nga panginahanglan niini?
2. Unsa kaha ang inyong nakita nga mga kabaskogan ug ingon man kaluyahan sa inyong komunidad kon kini mahimong BEC?
3. Tapuson kining maong sesyon pinaagi sa pag-inambitay sa hiniusang pag-ampo.
4. Gisugyot usab ang pagkanta sa “Its I who Build Community”.
22
9 ANG ESTRUKTURA SA GKS
(BEC Structures)
A. BULUHATON (Small Group Sharing)
1. Ipahulagway ang estruktura sa organisasyon sa inyong barangay o kapilya.
• Pila ang aktibo nga nangulo o nagdumala
• Pila ang naglihok sa mga sakop
• Unsa ang mga paagi sa paghimo’g desisyon aron pagtuman sa mga plano o proyekto?
2. Unsa ang mga kaayohan ug kaluyahan sa maong organisasyon?
3. Ipaambit ngadto sa dako nga grupo ang sumada sa gihisgutan didto sa gagmayng grupo.
B. PAGPALAWOM:
1. Ang VISION-MISSION sa atong simbahan naglarawan sa damgo sa Dios alang sa iyang katawhan.
VISION (Panglantaw) – naglantaw sa kahimtang sa katawhan karon ug mangutana kon nahisubay ba kini sa kabubut-on sa Dios. Unya molantaw sa umaabot ug mangutana: “UNSA ANG ATONG BUOT MAKAB-OT ISIP USA KA SIMBAHAN?”
MISSION (Kaakuhan) – motubag sa pangutana “UNSAON NATO PAGKAB-OT SA ATONG PANGLANTAW” nagpadayag kini sa paagi aron matuman ang VISION o panglantaw.
THRUST (Duso) - nagahatag og direksyon o padulngan sa mga pagplano ug pagtuman sa misson.
Ang VISION-MISSION-THRUST mahimong konkreto o mohatag kinabuhi diha sa estruktura sa simbahan, mga programa, kalihukan ug labi na diha sa kinabuhi sa katawhan.
23
2. BEC ORNIGRAM
24
3. MGA LIDER:
3. a. PARISH LEVEL:
Parish Pastoral Council – gilangkoban sa tanang leaders sa mga BEC cluster sa tibuok parokya.
• TIGDUMALA:
- President - Treasurer
- Vice President - Auditor
- Secretary - WESTECFLY Commissions:
(Chairman, Vice Chairman & Members)
3. b. BEC CLUSTER LEVEL:
BEC CUSTER – gilangkuban sa tanang presidente sa BEC nga anaa nahisakop sa usa ka barangay apil ang mga sitio niini o hugpong sa mga BEC sa managduol nga gagmayng barangay
• TIGDUMALA:
-BEC Cluster Leader - Secretay
-Assistant Cluster Leader - Treasurer
3. c. BEC LEVEL:
BEC – gilangkoban sa 50-60 ka managsilingan nga pamilya.
• TIGDUMALA:
COORDINATORS:
- President * Worship
-Vice President * Education
-Secretary * Social Services
- Treasurer * Temporalities
- Auditor * Ecology
- Lay Minister * Clergy
-Catechist * Family & Life
-Song Leader * Youth
3. d. SMALL CARINF GROUP LEVEL:
SMALL CARING GROUP (SELDA) – gilangkoban sa 6-8 ka managsilingan nga pamilya nga nahisakiop sa usa ka BEC.
• TIGDUMALA:
- SCG / Selda Alagad
- Alagad sa Pag-ampo (Worship)
- Alagad sa Pagtuon (Formation)
- Alagad sa Pagserbe (Service)
25
4. MAG KAAKUHAN / BULUHATON:
4. A. PARISH PASTORAL COUNCIL
a. Magdumala sa kinatibuk-ang lihok sa parokya.
b. Sa kanunay nagalantaw, namalandong ug nagahan-ay sa mga kalihukan o buluhaton alang sa kalamboan sa tibook simbahan.
c. Nagasusi ug nagapatuman sa mga gikauyonan nga paglambo ug pagtubo sa mga BEC.
d. Magtigum ka usa sa matag tulo ka bulan.
4. B. BEC CLUSTER
a. Magpatuman sa mga gimbuhaton nga dili masugakod sa usa ka BEC.
b. Magsaulog diha sa hiniusang tigum kon magmisa ang pari sa barangay nga kapilya sumala sa gikauyunan nga skedyul.
c. Fellowship – maghiusa ang mga sakop nga BEC sa usa ka CLUSTER aron pag-inambitay sa mga eksperiensya ug pagpalig-on sa relasyon sa mga pamilya o panaghigalaay diha sa Ginoo.
Adunay ihatag nga usa ka “INPUT” alang sa padayon nga pagtu-on sa mga sakop sa BEC sa matag fellowship.
d. Himoon ang BEC Cluster Fellowship kausa sa matag duha ka bulan.
4.C. BEC
a. Isip gagmayng katilingbang simbahan (GKS) ang BEC adunay kaakuhan sa pag-atiman sa matag sakop nga pamilya niini aron padayon silang molambo sa ilang kinabuhing Kristohanon.
b. Ang WESTECFLY Coordinators sa matag BEC maningkamot pag pangita’g paagi aron sa pagpalambo sa magkalain-laing programa nga gihan-ay diha sa Parish Pastoral Plan
c. Maghiusa amg matag BEC diha sa kada Domingo nga kasaulogan sa Pulong (KSP) mga pinangulohan sa ilang gipili nga Lay Minister.
d. Human ang KSP ipahigayon ang hamubo nga paghisgot-hisgot mahitungod sa mga buluhaton, umaabot nga kalihukan sa BEC, mga pahibalo / pahinumdum, pangumusta sa mga sakop ug pagsusi sa hinungdan niadtong wala makatambong sa kasaulogan.
4. D. SMALL CARING GROUP
a. Ang matag sakop nga pamilya sa SCG o selda mangitag paagi sa paglig-on sa bugkos sa ilang panaghigalaay diha kang Kristo.
Ang makanunayon nga pagtagad, pag-amuma og pag-atiman sa isig-kasakop nga pamilya sa SCG maoy usa ka dayag nga timailhan sa atong buhi nga Kristohanong pagtoo.
b. Ang SCG o selda magtigum kausa sa usa ka semana alang sa ilang SCG Prayer Session nga pagabuhaton sa panimalay sa ilang usa ka sakop.
c. Kaakuhan sa SCG alagad ang pagdasig, pagsusi ug pagpangumusta sa iyang mga isigka- sakop sa SCG ilabi na kadtong dili kanunay makatambong sa misa o kasaulogan sa pulong (KSP) ug SCG Prayer Session.
26
10 ANG PAGPANGATUNGDANAN DIHA SA GKS
(Leadership in the BEC)
BULUHATON: Giya
1. Andama kining maong dula-dula sa dili pa ang sesyon. Magkuha og mga boluntaryo nga modula ning mosunod nga mga pangatungdanan:
- Presidente sa Kapilya - Lider sa mga batan-on
- Lider sa mga Mag-uuma - Magtutudlo
- Lay Minister - Presidente sa usa ka Relihiyosong Kapunongan
Sitwasyon: Ang Presidente sa kapilya nagpahigayon og usa ka tigum aron paghisgot-hisgot sa unang mga gimbuhaton sa BEC sa ilang lugar/komunidad.
Dula 1 – Ang Presidente “Autocratic Leader” diin
- siya lamang ang mihimo sa desisyon.
- Walay pagpangunsulata
- Dili maminaw sa mga sugyot ug opinion.
- Siya lang kanunay ang nag-estorya ug uban pa.
Dula 2 – Ang residente wala-wala lamang “ Passive”
- Dili makahino sa pagdesisyon.
- Ang tingog sa bag-angang miembro ang medominar sa hisgot-hisgot.
- Walay klaro nga ikasugyot.
- Mosugot lamang sa mga nahauna nga sugyot ug uban pa.
Dula 3 – Ang Presidente “Participative Leader”
- Maminaw sa tanang mga sugyot.
- Mopaambit sa mga kaakohan ngadto sa uban.
- Nga-awhag sa ubang mga miembro sa pagpanginlabot sa hisgot-hisgot aron mapadayag usab ang ilang mga huna-huna.
1. Ang pagpahigayon ning maong dula sulod sa tulo(3) sa minutos o hangtud nga ang mga nanan- aw nakakita sa mga nagkalain-lain nga mga estelo sa pangatungdanan.
Sa pagpahigayon unya sa maong dula ang mga dramatista mailhan kon unsa ang ilang gihatagan og kinabuhi pinaagi sa pagbutang og sulat-timaan diha sa ilang bukton o likod.
* Feedback: Human sa matag dula ipangutana kining mosunod:
a. Unsa nga mga kinaiya o batasan nga gipakita sa Presidente?
b. Unsa nga paagi sa liderato ang gipakita?
c. Unsa ang kinaiya o batasan ang gipakita sa mga miembro?
Human mapasundayag ang tanang mga dula-dula, ipangutana kini:
- sa imong bahin unsa kaha ang pinakamaayo nga paagi sa pagdumala?
27
PAGPALAWOM:
A. Sa Pagdesisyon unya unsa ang pamaagi sa pangatungdanan ang pagapilion, ang sitwasyon ug kondisyon sa katilingban angay pagasutaon una.
1. Ang usa ka lider uban unya sa mga nagkalain-lain nga kinaiya, batasan ug mga prinsipyo abuton sa kalibog unsa nga pamaagi sa pangatungdanan ang iyang pagagamiton. Gitataw kini ni Anthony D’Souza sa iyang ginaingon nga kakulian sa pangatungdanan diha sa usa nga “behavior continuum” (1993,33-40).
Sentro sa Liderato Sentro sa Grupo
Mosulti/ Modani/ Mokunsulta/ Modasig sa pag-pil/ Mopa-ambit sa n\mga kalihukan
The extremes….
Mosulti/ Mopadayag – ang lider igo lamang mosulti unsa ang buhaton ngadto sa mga miembro. Iyang gisagubang ang mga problema, “options” desisyon ug ang mga kasulbaran niini.
Modani – ang iyang human-daan nga desisyon ipakita sa lider ngadto sa mga miembro ilabi na gayud ang mga kaayohan niini apan tinago ang mga mangil-ad. Gipalutaw dinhi nga kini kabahin sa mga panlantaw sa grupo ug ang mga benepisyo nga madawat sa mga miembro. Kini himoong rason aron madani ang mga miembro sa pag-uyon sa iyang human-daan nga desisyon.
Mokonsulta – human mopresentar sa lider ang tanan nga angay hibaloan sa mga miembro mahitungod sa maong butang o sitwasyon, iyang ipangutana sa mga miembro ang ilang mga opinion, ideya, mga panghuna-huna mahitungod niini labaw sa tanan ang pagsusi kon duna sila’y lain pang isugyot. Human niini anha pa mohimo og tagpili sa pinakamaayo nga solusyon.
Modasig sa Pag-apil – ang lider uban ang tanang mga miembro sa hiniusang paagi ilang pagatun-an, pagahisgot-hisgotan, ug maghimo og desisyon uban ang hiniusang kasabutan sa pagtuman sa unsa man nga mga desisyon nga makab-ot unya sa grupo.
Mopaambit sa mga Kalihukan – ang mga lider human sa pagtudo sa mga miembro sa mga pagabuhaton ug ang mga limitasyon niini; ihatag kini ngadto sa mga miembro diin sila na ang magpahigayon niini ug mangita’g kasulbaran sa mga kakulian nga ila unya nga masinati.
B. Adunay upat(4) nga importanteng Gigikanan nga maoy hinungdan sa Han-ay sa Batasan nga sundon sa mga Lider.
1. Kinaiya sa usa ka lider
- Value system(unsay mas bililhon alang kaniya) 28
- Pagsalig sa grupo
- Ang iyang pamaagi sa pangatungdanan isip lider.
2. Ang kinaiya sa mga miembro sa Grupo
- ang ilang panginahanglan og kagawasan.
- ang ilang tumong sa pagdawat sa mga kaakohan.
- ang ilang kaantigohan ug uban pa.
3. Ang matang sa Buluhaton sumala sa iyang:
- ka importante
- ka dinalian
- kagidaghanon
4. Kinaiya sa iyang palibut
- ang han-ay sa organisasyon.
- angay usab hatagan og igong pagtagad ang mga sagad gibuhat
- mga panghitabo
- ang kondisyon sa palibut labi na ang mga hagit sa katilingban, ekonomiya ug pamolitika.
C. Ang mga pangatungdanan sa BEC ginabuhat sumala sa ehemplo ni Kristo: Servant-Prophet
(Maalagarong saksi)
1. Ang mga lider gitawag usab sa ngalan nga “Ministro” nga buot ipasabut sila moserbisyo/moalagad. Ilang gisunod ang mga lakang ni Kristo, ang modelo sa tinuod nga alagad, nga mianhi aron pag- alagad dili nga siya ang alagaran (Mt 20:28). Gitanding sila ni St. Louise de Marillac sila nga naghupot sa poder sa pangatungdanan sa usa nga “best of burden in the house” apan si St. Vincent mihatag og usa ka maanyag nga paghulagway niini “sama sa dughan nga nagmatuto sa tibuok komunid (st. Vincent & St. Louise in Maloney 1998,74-75).
2. Ingon niini ang Kristiano nga pangatungdanan:
Alang sa pagpangalagad og dili sa gahum ug poder
Alang sa kalambuan sa komunidad og dili sa kaugalingon lamang.
Usa ka reponsibilidad og dili dungog nga angay ikapasigarbo/ipanghambog.
Pakig-ambit sa misyon ni Kristo ug sa iyang simbhan,
3. Ang usa nga Servant-Prophet nga lider naningkamut alang sa kabag-ohan/kausaban. Aron kini makab-ot sa usa ka lider,adunay (3) ka hiyas nga angay niyang huptan.
PANLANTAW
Ingon nga ang mga tinugyanan naningkamot pag-arang-arang sa sitwasyon, ang usa ka lider mopahigayon og kausaban sa maong sitwasyon pinaagi sa paghatag og mag bag-ong panlantaw. Ang usa nga Servant-Prophet nga lider nahibalo dili lamang sa karon nga sitwasyon kondili usab sa kalainan sa maong sitwasyon ngadto sa buot nilang kab-oton nga mga panlantaw. Kining maong gintang tali sa tinuod nga sitwasyon ug ang mga panlantaw, nahatag kini og kahigayonan diin ang usa ka lider makatuman sa usa ka hiyas nga anaa kaniya nga ilang ipaambit usab sa uban, sa ingon mamahimong katilingbanong panlantaw sa komunidad.
29
KATAKUS
Ang usa nga Servant-Prophet nga lider magbuhat subay sa ilang mga damgo ug mga panlantaw, dili sa kinaugalingon lamang kondili uban sa katawhan nga iyang gidumala. Kini nagkinahanglan og igong abilidad nga huptan sa usa ka lider sama sa:
- Pagdawat sa mga nakalain-laing kinaiya ug batasan sa mga tawo.
- Pagpaminaw kanila ug ang pag-aninaw sa mga panghitabo.
- Ang gawasnong disposisyon nga mosalikway ug mohagit sa mga tawo ug sa gambalay sa pamunoan.
- Ang paggamit sa gahum ug poser isip inehiya nga mopasi-ugda ug mopalambo sa mga gimbuhaton diin kini maghatud sa mga maayong panuyo sa katumanan.
- Ang paghatag og kahulugan nga makapadasig sa uban diin ilang masinati nga kini diay nga mga panlantaw nga buot nilang hatagan og katumanan adunay kalainan sa naandan “makes a difference”.
- Maanitgo nga modani sa mga tawo diin sila mobati’g kalabutan sa maong grupo o komunidad hilabi na sa mga kalihukan niini. (Neo 1997, 4-5)
KAMATINUD-ANON SA KAUGALINGON
Makita diha sa kinabuhi sa lider ang mga panlantaw nga buot niyang kab-uton.
(Neo 1997, 6-7)
D. Ang mga serbisyo sa mga lider sa BEC maou isip tubag sa mga panginahanglan sa katawhan.
1. Ang komunidad mismo ang nakakita sa ilang mga panginahanglan ug magpili og mga tawo nga motabang kanila sa pagkab-ot sa katumanan sa mao nila nga panginahanglan. Tungod kay ang maong lider nagagikan mismo sa ilang komunidad, sa iya unya nga pagdumala hupot niini ang mga panghupaw ug mga pangandoy sa maong komunidad diin mahatagan unya kini og katumanan diha sa iyang mga panghukom. (Maloney 1998,185)
2. Mao kini ang mga pangatungdanan nga gikinahanglan gayug sa BEC:
- President -Treasurer - Song Leader
-Vice President - Auditor - WESTECFLY Coordinators (8)
- Secretary - Lay Minister
(Mao kini ang naandan nga mga termino/ngalan sa pangatungdanan apan mamahimo kininig ilisan og lain nga ngalan nga mohaom niini)
Ang lain nga mga pangatungdanan tukoron lamang sumala/sigun sa pagtumaw sa maong panginahanglan.
30
ACTION ORIENTATION
Pamalandongan ug hisgot-hisgotan diha s gagmayng grupo:
Sa pagpili unya kon unsang paagi sa pagdumala ang angayan ug haum sa maong sitwasyon, gikinahanglan sa usa ka lider ang pagpamalandong niini. Angay gayud hinumduman nga ang mga desisyon kinahanglan maghatud unta sa katawhan ngadto sa pagka-mas-gawasnon ug alang sa ilang kalamboan.
1. Unsang matang sa pangatungdanan ang kasagaran natong makita ug maaninaw?
2. Unsang matang sa pangatungdanan nga angay palamboon diha sa BEC?
31
11 PAGPILI SA BEC LEADEERS
A. BULUHATON:
1. Bahina ang mga partisipante ngadto sa pito (7) ka grupo.
2. Ang matag grupo maghisgot niining mosunod:
Group 1 – Mga hiyas sa mga magdumala o alagad sa BEC
Group 2 – Buluhaton o kaakuhan sa BEC President / Vice President
Group 3 – Buluhaton o kaakuhan sa Secretary
Group 4 – Buluhaton o kaakuhan sa Treasurer og Auditor
Group 5 – Buluhaton o kaakuhan sa Lay Minister
Group 6 - Buluhaton o kaakuhan sa Catechist
Group 7 – Buluhaton o kaakuhan sa Song Leader
3. Kuhaa ang ilang mga tubag ug itandi niining mosunod nga mga hiyas ug kaakuhan:
A. Mga hiyas sa magdumala o alagad sa BEC:
1. Maligdong, matarong ug binunyagan sa simbahan.
2. Buot maalagad sa katilingban
3. Makatabang sa mga miting ug seminar.
4. Lumulupyo sa barangay nga ilang alagaran.
5. Makasulti atubangan sa grupo.
6. Makabasa ug makasulat.
7. Makatambong sa BEC Orientation Seminar.
8. Wala mahitapik sa usa ka political party.
9. Wala magdumala ug laing importante nga katungdanan o responsibilidad diha sa katilingban.
B. Mga kaakuhan o Buluhaton:
a. BEC PRESIDENT
1. Magdumala sa mga miting sa BEC
2. Motambong sa mga seminar ug miting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
3. Makigsabot sa Cura Paroko mahitungod sa tanang mga kalihukan sa BEC.
4. Mangumusta, magsusi ug magdasig sa mga sakop sa BEC diha sa pagtuman sa mga buluhaton labi na ang pagsimba, pagtambong sa mga tigum ug pag-apil sa mga kalihukan sa katilingban.
b. VICE PRESIDENT
1. Moabag sa BEC President sa pagtuman sa iyang mga kaakuhan.
2. Mopuli pagdumala sa BEC kon ang Presidente adunay kakulian sa pagtuman sa iyang katungdanan.
3. Motambong sa mga seminar ug miting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
c. SECRETARY
1. Magsulat sa minuta sa matag BEC miting.
32
2. Maghipos sa mga record o documento sa BEC sama sa: lista sa mga opisyales ug miembro, minuta sa mga miting, household survey, attendance sa misa o kasaulogan.
3. Motambong sa mga simenar ug miting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
d. TREASURER
1. Madumala sa pagkolekta sa mga amotan nga gikasabutan sa BEC ug halad sa matag misa o kasaulogan.
2. Mopagawas sa kantidad nga gikinahanglan sa mga kalihukan sa BEC ubos sa pagtugot sa Presidente, Lay Minister ug Coordinataor sa Temporalities.
3. Maghan-ay ug maghipos sa tanang mga financial record sa BEC.
4. Mohatag og financial report sa matag miting sa BEC.
5. Motambong sa mga simenar ug miting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
e. AUDITOR
1. Magsusi sa financial report nga gihimo sa Treasurer.
2. Magsusi ug magsubli sa budget ug actual nga gasto sa mga kalihukan sa BEC.
3. Mahimog “audit report” ka usa matag unom ka bulan nga ipresentar diha sa tigum sa BEC.
4. Motambong sa mga simenar ug miting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
f. LAY MINISTER
1. Magdumala sa katilingbanong kasaulogan sa Pulong (KSP) sa BEC.
2. Mangulo sa mga espirituhanon / relihiyosong kalihukan sa kapilya o BEC uban sa Commision on Worship.
3. Makigsabot sa Cura Paroko uban sa BEC President bahin sa mga pagpangandam sa kasaulogan sa Piyesta.
4. Motambong sa mga seminar ug miting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
g. CATECHIST
1. Mangulo sa mga kalihukan bahin sa padayon nga pagtuman sa mga sakop sa BEC.
2. Magtudlo sa mga Kristohanong pagtulon-an ug pangadyeon ngadto sa mga kabataan sa eskwelahan o sa kapilya ug sa mga hamtong diha sa BEC.
3. Mag-awhag sa mga sakop sa pagtambong sa misa o kasaulogan sa Pulong (KSP) sa matag Domingo.
4. Motabang pagpahinumdom sa mga tawi bahin sa mga umaabot nga kalihukan sa nagkalain- laing comitiba sa BEC.
5. Motambong sa mga seminar ug miting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
h. SONG LEADER
1. Maghan-ay sa mga alawiton sa misa o kasaulogan sa Pulong (KSP) subay sa tema sa kasauogan.
2. Mag-andam sa mga kinahanglan sa pagsaulog sama sa kopya sa mga awit, gitara, organ, projector (kon aduna)
3. Mangulo sa pagbansay sa mga alawiton sa dili pa ang misa o kasaulogan.
4. Mangulo sa mga break songs /warm up songs diha sa mga tigum, seminar ug fellowship sa BEC.
5. Motambong sa mga seminar ug miting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
33
i. WESTECFLY COORDINATORS
1. WORSHIP – mangulo sa mga kalihukan sa BEC nga may kalabutan sa liturhiya sa pulong ug eukaristiya, mga pag-ampo ug mga andamonon alang niining maong mga buluhaton.
2. EDUCATION - mangulo sa mga kalihukan sa BEC nga may kalabutan sa pagtuon ug padayon nga pag-umol sa mga sakop niini, alang sa ilang kalamboan.
3. SOCIAL SEVICES – mangulo sa mga kalihukan sa BEC nga may kalabutan sa mga panginahanglan nga sosyal, political, ekonomikanhon ug cultural nga kinabuhi sa katilingban.
4. TEMPORALITIES – mangulo sa mga kalihukan sa BEC nga may kalabutan sa mga kabtangan ug propedad sa kapilya o simbahan ug mangitag paagi sa pghatag og “financial support” sa mga programa sa BEC.
5. ECOLOGY – mangulo sa mga kalihukan sa BEC nga may kalabutan sa pag-atiman, pagreserbar og pagpalambo sa kinaiyahan o palibot.
6. CLERGY - mangulo sa mga kalihukan sa BEC nga may kalabutan sa mga panginahanglan sa mga pari diha sa parokya ug pagpangitag paagi sa pagtubag niini alang sa ilang kaayohan ug kalambo-an.
7. FAMILY & LIFE – mangulo sa mga kalihukan sa BEC nga may kalabutan sa pagpanalipod, pag-atiman ug paglig-on sa mga pamilya.
8. YOUTH - mangulo sa mga kalihukan sa BEC nga may kalabutan sa pag-atiman, pag-agak ug pagpalambo sa mga batan-on ug kabataan subay sa Kristohanong mithi.
Note : Ang tanang WESTECFLY COORDINATORS motambong sa mga seminar ug miting nga may kalabutan sa ilang gihuptan nga komisyon
j. BEC CLUSTER LEADER
1. Tagilawas o representante sa BEC Cluster didto sa Parish Pastoral Council (PPC)
2. Mangulo ug magdumala sa BEC Cluster miting nga paghimuon ka usa sa matag duha ka bulan.
3. Magpasiugda sa pagpangandam sa binulan nga misa sa BEC Cluster.
4. Makigsabot sa Cura Paruko bahin sa gikauyonan sa mga BEC presidente mahitungod sa pagsaulog sa piyesta sa barangay.
5. Makigsabot sa Barangay Council mahitungod sa pagpangandam sa kasaulogansa barangay piyesta sumala sa gikahiusahan sa BEC Cluster.
6. Motambong sa mga seminar ug miting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
k. BEC CLUSTER ASSISTANT LEADER
1.Moabag sa Cluster Leader sa pagtuman sa iyang mga buluhaton diha sa BEC Cluster.
2. Mopuli pagdumala sa mga kalihukan sa BEC Cluster kon may kakulian ang Cluster Leader.
34
l. BEC CLUSTER SECRETARY
1. Magsulat sa minuta sa matag BEC Cluster meeting.
2. Maghipos sa mga record o ducomento sa BEC Cluster sama sa: lista sa mga opisyales ug mga miembro sa tanang BEC nga gilangkoban o nahisakop sa maong cluster, minuta sa mga meeting.
3. Motambong sa mga seminar ug meeting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
m. BEC CLUSTER TREASURER
1. Magdumala sa pagkolekta sa mga amotan nga gikasabutan sa BEC Cluster ug halad sa matag misa.
2. Mopagawas sa kantidad nga gikinahanglan sa mga kalihukan sa BEC Cluster ubos sa pagtugot sa cluster leader.
3. Maghan-ay ug maghipos sa tanang financial report record sa BEC cluster ug mohatag sa iyang financial report matag BEC cluster meeting.
4. Magtambong sa mga seminar ug meeting nga may kalabutan sa iyang kaakuhan.
n. SMALL CARING GROUP (Selda)
1. SCG Alagad – tagilawas o representante sa SCG kon adunay mahinungdanong tigum diha sa BEC.
- Mangumusta ug magsusi sa hinungdan sa kapakyasan pagpartisipar sa mga buluhaton sa SCG.
- Magdumala ug magdasig sa mga sakop sa iyang hugpo.
2. Alagad sa Pag-ampo – Mangulo ug mag-atiman sa espirituhanon nga buluhaton sa SCG.
3. Alagad sa Pagtuon – Magpahinumdom sa iyang isigkasakop sa hugpo sa mga kalihukan alang sa padayon nga pagtuon nga pagabuhaton diha sa BEC.
4. Alagad sa Pagserbisyo – Magpahinumdom sa iyang isigkasakop sa hugpo sa mga buluhaton diha sa BEC nga may kalabutan sa pagtubag sa mga katilingbanong panginahanglan nga sosyal, political, cultural ug ekonomikanhon.
35
12 PAGTUKOD SA GKS
(BEC Formation Process)
1. ORGANIZING STAGE:
1. Pagpangitag “Contact” sa matag Barangay o Sitio.
Ang PFT nga nadestino sa usa ka barangay o sitio mangitag usa o duha ka tawo nga makatabang kanila sa pag-ila sa mga sakop nga pamilya sa maong lugar ug pagsinati usab niini.
2. Pagbahin-bahin sa usa ka Barangay ngadto sa 50-60 ka manasilingan nga pamilya matag grupo o pundok. Ang maong grupo o pundok mao unya ang pagatukuron nga usa ka B.E.C. o GKS.
3. Paglista sa ngalan sa mga pangulo sa pamilya sa matag grupo o pundok nga nahimo.
Ang ngalan lamang sa pangulo sa pamilya o sa magtiayon ang gikinahanglan, mosunod na lang ang pagpanglista sa tanang sakop sa usa ka bobong inig himo na sa “Catholic Household Survey”.
4. Spot Mapping
Ang spot mapping gikinahanglan aron makita ang kinatibuk-ang hulagway sa usa ka barangay, pag-ila sa nagkalain-laing luna o buhatan nga anaa sa maong lugar ug pag-ila usab sa mga bobong nga Katoliko ug dili katoliko.
5. Pagduaw ug pakigkukabildo sa Pamilya (Dialogue of Life)
Ang pakighigala sa PFT ngadto sa matag pamilya nga sakop sa ilang cluster o mission area maoy usa ksa mahinungdanong lakang ngadto sa pagdasig kanila sa pagpanginlabot sa kalihukan ug kinabuhi sa simbahan. Ang kristohanong katilingban mahitabo kon anaa ang panaghigalaay sa matag usa.
Ang PFT kinahanglan nga andam pagpamati sa mga panlimbasog, paningkamot, kasakit, kalipay, pangadoy ug damgo sa matag pamilya. Kon adunay ipaambit nga mga dili maayo nga kasinatian nga ilang natagamtaman, labina’g bahin sa relihiyon o pagtoo, pamation lamang siya sa iyang pagpadayag o pagpahungaw. Dili sugnoran ug dili dugangan.
Sa dili pa matapos ang pagduaw, dapita ang pamilya sa pagtambong sa usa ka paghisgot-hisgot uban sa ilang kasilinganan nga pagabuhaton sa usa ka higayon diin ang kadaghanan makatambong gayod.
6. Pasiunang Paghisgot-hisgot (Preliminary meeting)
Ang matag grupo o pundok sa 50-60 ka managsilingan nga pamilya nga nahugpong, magtigum sa unang higayon alang niining mosunod nga katuyuan:
a. Pakighimamat o pakig ila-ila sa usag usa.
b. Pahatag o pagpaambit sa tumong sa atong simbahan karon nga mao ang pagtukod sa Basic Ecclesial Communities (BEC) o Gagmayng Katilingbang Simbahan (GKS)
36
Ang maong hiniusang lihok magpukaw ug magpaamgo sa matag binunyagan nga katoliko sa ilang katungod ug katungdanan isip kristiyano. Gitawag ang matag usa sa paghatag-kinabuhi sa kahulugan sa atong bunyag diha kang kristo pinaagi sa pagpanginlabot o pag-apil sa kalihokan sa simbahan.
c. Pagdapit sa pagtambong sa BEC Orientation Seminar sa panahon ug dapit nga ilang gikauyonan.
Ang PFT mopahigayon sa pagdasig ug pag-awhag sa matag panimalay nga magpadala’g representate sa maong BEC Orientation Seminar labi na gayud ang amahan ug inahan.
Ipasabot usab ang 2 ka matang sa eskedyul sa seminar nga mao ang:
6 ka sunod-sunod nga gabii o ang 2 ka tibook adlaw (sabado-dominggo)
Sabutan sa grupo ang petsa, lugar, pagkaon ug uban pang mga andamonon alang sa seminar.
7. BEC Orientation Seminar
Ang matag grupo o pundok sa 50-60 ka managsilingan nga pamilya motambong sa BEC Orientaion Seminar. Kon mahimo ang magtiayon gayod ang motambong apan kon lisod alang kanila bisan ang amahan o inahan ba basta adunay representante ang matag pamilya.
8. Pagtukod sa SMALL CARING GROUP (SCG O SELDA)
Diha sa katapusang adlaw sa seminar sa dili pa himoon ang Panumpa sa mga napili nga BEC Leaders, bahinon ang usa ka BEC ngadto sa gagmay nga hugpong o selda nga gilangkoban sa 6-8 ka managsilingan nga pamilya. Kini sila ang gitawag nga SMALL CARING GROUP.
Ang SMALL CARING GROUP (SELDA) magtigum ka usa matag semana aron sa ilang hiniusang pag-ampo, pagpamalandong sa ebanghelyo, pagpaambit sa ilang adlaw-adlaw nga eksperiensya sa pagpanaw sa kinabuhi ug paghatag-kinabuhi sa ebanghelyo nga ilang gipamalandongan.
Diha sa unang tigum sa SCG o selda ilang himoon ang pagpili sa ilang mga alagad.
a. SCG Alagad
b. Alagd sa pag-ampo
c. Alagad sa Pagtuon
d. Alagad sa Pagserbisyo
9. Panumpa sa mga napili nga BEC Leaders
Kini mao ang unang katilingbanong kasaulogan sa BEC. Maghiusa ang tanang pamilya nga sakop sa usa ka BEC sa ilang mga anak sa pagtambong niining maong kasaulogan.
Ang pari magmisa ug ang PANUMPA O PLEDGE OF COMMITMENT sa mga BEC Leaders himoon diha sa misa.
Dinhi niining unang kasaulogan mahimong modalit og libre nga pagpamunyag ang pari sa mga bata nga sakop sa maong BEC kon ang ginikanan nakatambong sa BEC Orientation Seminar.
10. Paghimu sa Household Survey
37
Human matukod ang BEC or GKS mahimo na sugdan ang pagbuhat sa Catholic Household Survey. Ang mga napili nga BEC Leaders maoy moabag sa PFT sa paghimo niini.
Ang resulta sa survey sa matag BE Chan-ayon sa PFT nga hingtungdan una kini ihatag ngadto sa Parokya alang sa himoon nga kinatibuk-ang han-ay sa mga sakop sa tanang natukod nga BEC.
II. FORMATION STAGE:
A. BEC – Basic Oreintation Seminar
- Pasiugdahan sa PFT nga ihatag sa matag natukod nga grupo o pundok sa tag 50-60 ka managsilingan nga pamliya.
- Panag-uyonan sa hingtungdan nga grupo o pundok kon himuon ang ilang seminar sulod sa unom (6) ka sunod-sunod nga gabi-I (tagduha ka oras matag gabi-i) o duha ka adlaw (sabado ug Domingo).
- Kinahanglan nga nag matag pamilya nga sakop sa usa ka grupo o pundok adunay represente nga motambong sa seminar.
B. PADAYONON ANG PAGTULON-AN (On-going Formation Sessions)
b.1. BEC Level
Ang padayon nga pagtuon o pag-umol sa matag BEC mag-agad sa molitaw nga panginahanglan ug tubagon kini sa mga “Service Programs” nga gipasiugdahan sa WETECFLY Commissions.
b.2. Small Caring Group Level (Selda)
Ang small Caring Group (SCG) magtigum ka usa sa matag semana alang sa ilang SCG Prayer Session basi sa ebanghelyo sa umaabot nga Domingo.
C. MONITORING / EVALUATION
C.1. BEC Meeting - himoon ka usa ka bulan human sa kaylingbanong kasaulogan sa pulong (KSP) kon mahimo tambongan kini sa usa o duha ka miembro sa PFT.
C.2. Visitation - ang PFT mangita’g panahon pagbisita sa matag BE Caron pagpangumusta sa mga sakop niini ug kon unsa na ang dagan sa ilang katilingaban. Kon unsa na ang kahimtang / panginahanglan nga makita sa PFT, kini ang basihan sa pagpangayo’g serbisyo o tabang gikan sa hingtungdan nga Pastoral Commission (WESTECFLY).
C.3. Evaluation - aron molungatad ang kadasig og kinabuhi sa BEC kinahanglan ang makanunayong pagsusi niini. Ang ebalwasyon himoon ka usa matag tuig nga gigiyahan sa PFT.
38
III. INTEGRATION STAGE:
Kabahin sa kinabuhi sa BEC (GKS) ang pakiglambigit o panginlabot sa kinabuhi sa tibook katilingban. Himoon kini pinaagi sa pagtubag sa tinood nga panginahanglan labi na sa mga kahimtang o sitwasyon nga makaabag sa kalamboan sa tawo.
Kini ang higayon diin ang matag sakop sa BEC maningkamot sa pagpuyo o paghatag-kinabuhi sa mga kristohanong mithi nga iyang makat-onan ug gipamalandongan diha sa mga tigum sa BEC o SCG (selda).
IV. CELEBRATION STAGE:
Ang kasaulogan usa ka mahinungdanong buluhaton sa BEC aron sa pagpalig-on sa relasyon sa mga sakop niini ug sa ilang relasyon ngadto sa Ginoo. Busa paningkamotan sa mga nangulo sa BEC nga ang sakop niini mogahin sa igong panahon sa pagtambong sa mga kasaulogan sama niining mosunod:
- Santos nga Misa o Kasaulogan sa Pulong (KSP)
- BEC Felloship
- Fiesta
- Katilingbanong Paghinulsol
- Family Day / Youth Day / Ecology Day
- Bibble Week
- Uban pang mga kasaulogan…
39
13 SMALL CARING GROUP PRAYER SESSIONS
Ang “SCG PRAYER SESSION” mao kini ang usa ka paagi sa paglig-on sa bugkos sa panaghigalaay diha kang Kristo sa mga sakop sa usa ka hugpo. Ang makanunayon nga pagtagad , pag-amuma ug pag-atiman sa isigkasakop nga pamilya sa SCG maoy usa ka dayag nga timailhan sa atong buhi nga kristohanong pagtuo.
Ang sinemana nga tigum sa SCG o selda mao ang magpamatuod sa padayon nga kinabuhi ug paglambo sa BEC o GKS. Kon buhaton kini sa kanunay ug sa tinouray, anaa makita ang pagtubo ug paglambo sa bag-ong modelo o dagway sa simbahan. Apan kon mapasagdan, lagmit mag-anam kaluya ang mga sakop hangtod kawad-an na kini sa kadasig sa pagpadayon.
Ang tema sa sinemana nga SCG Prayer Session mao ang ebanghelyo sa umaabot nga Domingo. Kini pagatun-an, pamalandongon ug hataga’g kinabuhi sa matag pamilya. Sa ingon nga paagi maandam ang matag sakop sa pamilya sa pagsaulog sa misa o kasaulogan sa pulong (KSP) inig abot sa Domingo.
Paningkamutan sa SCG nga ang ilang SCG Prayer Session pagabuhaton sa matag sabado, biyernes o bisan unsang adlawa basta dili pa moabot ang domingo.
Ang magdumala sa Prayer Session mao ang tagbalay o Jodt-Family diin pagahimoon ang tigum. Walay snacks/merienda nga idalit.
WEEKLY SCG PRAYER SESSION GUIDE
Part 1. PAGPANGANDAM
1. Ang HOST-FAMILY mag-andam niining mosunod:
a. Gamay nga lamisa nga ibutang sa taliwala diin himoon ang Prayer Session.
b. Mga bangko ibutang alirong sa lamisa.
c. BIBLIYA
d. Kandila
e. Bulak
2. Pagpaabot sa mga isigkasakop sa SCG o hugpo / pangumusatahay.
3. Pag-andam ug pagbansay sa balasahon ug mga alawiton.
4. Pagpahimutang sa kaugalingon alang sa buluhaton.
Part II. PRAYER SESSION PROPER
1. Pagbutang sa kaugalingon atubangan sa presensya sa Dios.
2. Pasiunang Awit
3. Pasiunang Pag-ampo
4. Pagbasa sa Balaang Kasulatan (ang basahon mao ang ebanghelyo sa umaabot nga domingo.)
5. Pamalandong (hamubong kahilom)
6 Pagpaambit
Giya:
a. Unsay mga pulong, hitabo ug sugilanon diha sa gibasa nga makatandog kanimo?
b. Nganong matandog ka man?
40
c. Ipaambit ang imong kaugalingon kasinatian nga malambigit sa gibasa (kon aduna).
7. Pagbasa pag-usab sa KASULATAN
8. Pagpaminaw sa tawag sa Ginoo o hagit sa ebanghelyo. (Unsa’y iyang mensahe nga ipabuhat kanimo?)
9. Pagtubag sa tawag sa Ginoo
a. Unsay akong/atong buhaton agi’g tubag sa tawag sa Ginoo o hagit sa ebanghelyo nga gibasa?
- Maghisgot ang grupo unsay konkreto nga buluhaton sa mosunod nga semana agi’g pagpuyo sa hagit sa ebanghelyo.
* mosugyot og mga buluhaton
* magpili sa kinahanglan ug angay buhaton
* kinsay mobuhat
* unsa-on pagbuhat
b. Pagtaho sa gikauyonan nga buluhaton sa miaging semana (milampos ba o wala)
- kon wala kini mabuhat, susihon unsay hinugdan/kakulian ug mangitag paagi sa pagtuman niini ug idugang ang bag-ong gikauyonan nga buluhaton.
10. Mga pahibalo gikan sa BEC o GKS, parokya (kon aduna)
11. Pagpili sa sunod nga Host Family
12. KATLINGBANONG PAG-AMPO (awhagon ang matag sakop, ginikanan ug mga anak sa pagpaambit sa ilang mga intension o katuyo-an nga ipaampo sa grupo)
13. Pag-awit sa AMAHAN NAMO (mag-alirong ug maggunitay sa kamot ang tanan samtang naga-awit)
14. Katapusang Pag-ampo
15. Katapusang Awit
NOTE:
1. Paningkamutan sa HOST-FAMILY o tigdumala sa Prayer Session nga dli molapos sa duha ka oras ang tibook session.
2. Walay idalit nga snack/merienda gawas sa tubig
3. Dili itumong ang Prayer Session sa usa ka birthday party o lain pang kasaulogan nga mga salu-salo.
41
BEC – BOS 2 DAY SEMINAR
TIME DAY 1 DAY 2
7:30 A.M.
8:30
9:30
10:30
10:45
11:45
1:30 P.M.
2:30
3:30
4:00
5:00
-Pagpangabot/ Pagpanglista
-Pagbansay sa mga Awit
-Pag-ampo sa Pagsugod
-Pag-ilaila
-Orientation
-Session 1: ANG TAWO
-Session 2: ANG DIGNIDAD SA TAWO GIYATAKAN
-Break
-Session 3: ANG PADAYON NGA PAGBAG-O SA SIMBAHAN
-Lunch Break
-Session 4: ANG SIMBAHAN ISIP MALINGKAWASNONG KATILINGBAN
- Session 5: NABAG-ONG SIMBAHAN: PANLANTAW SA PCP II
-Break
-Session 6: ANG MALINGKAWASNONG MISYON SA SIMBAHAN
- PAG-AMPO SA PASALAMAT
- Pagpangabot
-Pagbsansay sa mga Awit
- Pag-ampo sa Pagsugod
-Recap / Linkage
-Session 7: ANG PANGANDOY NGA KATILINGBANONG KAUSABAN
-Session 8: GKS: SIMBAHAN SA MGA KABUS
-Break
-Session 9: ANG ESTRUKTURA SA GKS
-Lunch Break
-Session 10: ANG PANGATUNGDANAN DIHA SA GKS
-Session 11: PAGPILI SA BEC LEADERS
-Break
-Session 12: SMALL CARING GROUP
-Culminating Acrivity:
Closing Liturgy
Pledge of Commitment
Shared Meal / “AGAPE”
42
BEC - BOS 6 – EVENING SEMINAR
TIME EVENING 1 EVENING 2 EVENING 3 EVENING 4 EVENING 5 EVENING 6 CULMINATING ACTIVITY
p.m.
6:30 -pagpangabot
-pagbansay sa mga awit
-pag-ampo sa pagsugod
-pag-ilaila -pagpangabot
-pagbansay sa mga awit
-pag-ampo sa pagsugod
-Santos nga Misa
-Panumpa sa mga BEC Leaders
-Salo-salo-/”AGAPE”
NOTE:
Mahimo kini buhaton sa adlaw sa oras nga gikasabutan sa uban sa PARI.
Ang tanang sakop sa pamilya motambong sa ksaulogan apil ang mga anak.
7:30 -Orientation -Recap / linkage
8:00 -Session 1:
Ang Tawo -Session 3:
Ang Padayon nga Pagba-o sa Simbahan -Session 5
Nagbag-ong Simbahan: Panlantaw sa PCPII -Session 7:
Ang Pangandoy nga Katilingbanong Kausaban -Session 9:
Ang Estruktura sa GKS -Session 11:
Pagapili sa BEC Leaders
9:00 -Session 2:
Ang Dignidad sa Tawo Giyatakan -Session 4:
Ang Simbahan isip malingkawasnong Katilingban -Sessio 6:
Ang Malingkawasnong Misyon sa Smbahan -Session 8
GKS: Simbahan sa mga Kabus -Session 10:
Ang Pangatungdanan diha sa GKS -Session 12:
Small Caring Group
10:00 -Mga pahinumdum
-Kataapusang Pag-ampo
43
PAMAAGI PAGPILI SA MGA MAGDUMALA SA GKS
(Election of BEC Leaders)
I. MGA ANDAMONON:
1. Lamisa
2. Ballot Box
3. Balota o pad paper nga walay sulat
4. Ballpen
5. Kolon o sunugan sa balota human sa canvassing
6. Prayer Service alang sa Piniliay
7. Listahan sa representante sa matag pamilya nga ituboy alang sa pagpili sa BEC Leaders
8. Daku nga kopya (1 manila paper size) sa mga hiyas / kalidad sa usa ka magdumala sa BEC o GKS.
9. Pagpaskin sa listahan sa mga representante sa pamilya ug kopya / chart sa mga hiyas/kalidad sa mga BEC
Leaders.
10.Mga pahimangno o giya alang sa pamaagi sa pagpili nga angay ipasabot sa tanang sakop una himoon ang
Piniliay.
II. ELECTION PROPER
1. Pagpahayag sa mga hiyas / kalidad sa usa ka BEC Leader
2. Pagsusi ug pamalandong sa matag usa kon kinsa sa mga nakasulat nga representante ang mohaum o dunay susama nga mga hiyas / kalidad.
3. Awit sa Pagsugod: Ang tawag sa Tong Ginoo
4. Pag-ampo (see next Page)
5. Pagsulat sa Balota ( ang usa ka representante sa kada pamilya moapil niining mosunod :
5 ka ngalan alang sa BEC Leaders
1 Lay Minister__________________
1 Catechist_____________________
1 Song Leader___________________
Usa ka representante lamang ang mobotar gikan sa usa ka pamilya. Nagpasabot kini nga ang mga ngalan nga pagabotaran sa representante gikasabutan na sa mga sakop sa usa ka pamilya.
6. Pag-ihap sa mga Botos (canvassing)
7. Pagproklamar kinsa ang napili nga 5 ka Basic Leader, Lay Minister, Catechist ug Song Leader
8. Pagdawat sa mga napili nga BEC Leaders sumala sa hukom sa katilingban.
9. Pagsunog sa mga Balota.
10. Katapusang Awit: GUGMA
44
PAG-AMPO
ALANG SA PAGPILI SA BEC LEADERS
Mahigugmaong Amahan Ikaw ang sinugdanan
Ug padulngan sa tanang binuhat;
Ania kami karon aron paghimo niining
usa ka mahinungadanong lakang
diha sa pagtukod sa among katilingban.
Ipadala ang Espiritu Santo aron paggiya kanamo
Ug paglamdag sa among panghunahuna
Ug kasingkasing aron dinhi niining
Among pagpili sa mga magumala sa among
BASIC ECCLESIAL COMMUNITY
Ang imong kabubut-on unta ang mopatigbabaw
Ug dili ang among kinaugalingong interes.
Tabangi kami pagkab-ut sa damgo nga imong
Gitinguha alang sa imong katawhan
Aron human niining among panaw sa kinabuhi
Mahiusa kami diha kanimo nga among
Dios ug Amahan.
Kini among gipangayo kang Kristo
Imong Bugtong Anak, among Ginoo
Nga buhi uh Hari hangtud sa kahangturan.
Amen.
45

No comments:
Post a Comment